تغییر جنسیت از زن به مرد(FTM): مراحل جراحی و عوارض احتمالی

تغییر جنسیت از زن به مرد یکی از عمل ‎های پیچیده و تخصصی در درمان سلامت جنسی و روان است. برخی افراد به دلیل ناهماهنگی بدن فیزیکی و هویت درونی نیاز به انجام عمل جراحی آلت تناسلی و تغییر جنسیت دارند. این عمل در چندین مرحله از مشاوره ‎های روانشناسی تخصصی، هورمون درمانی و چندین عمل جراحی انجام می‏شود. در این مقاله تمامی مراحل تغییر جنسیت از زن به مرد، دوران نقاهت، عوارض و سبک زندگی توضیح داده شده است. بنابراین با ما همراه شوید.

تغییر جنسیت از زن به مرد یعنی چه؟

تغییر جنسیت از زن به مرد یا FTM مجموعه ‎ای از مراحل پزشکی، روانی و جراحی است. این عمل برای افرادی انجام می‎شود که بدن فیزیکی آن‎ها زنانه اما هویت جنسی آن‎ها مردانه است. این افراد براین باورند که بدنشان با هویت جنسی آن‎ها هم خوانی ندارد.

روند FTM کمک می‎کند این افراد بدن فیزیکی واقعی خود را به دست آورده و ظاهر، صدا، ویژگی فیزیکی و اندام تناسلی مردانه پیدا کنند. مراحل عمل تغییر جنسیت یک مسیر چند مرحله ‏ای است و هر فرد با توجه به نیاز و بودجه و با آگاهی کامل همه یا بخشی از آن را طی می‎کند.



مراحل تغییر جنسیت از زن به مرد

روند تغییر جنسیت از زن به مرد در چند مرحله کلیدی انجام می‏شود. در مرحله اول شخص باید ارزیابی روانشناسی شود. متخصص روانشناسی در جلسات مشاوره پی در پی تایید می‎کند که شخص واقعا دچار ناهماهنگی جنسیتی پایدار بوده و نیاز به تغییر جنسیت دارد.

در مرحله دوم باید بررسی ‎های پزشکی و آزمایش ‏های هورمونی انجام دهد پس از تائیدیه های پزشکی فرد وارد دوره درمان با تستسترون خواهد شد تا ویژگی ‎های فیزیکی مردانه در او تقویت شود. در این مرحله فرد تصمیم می‎گیرد عمل جراحی انجام دهد یا خیر؟

درمان هورمونی در تغییر جنسیت زن به مرد

هورمون درمانی یکی از مراحل اصلی در مسیر FTM قبل از هرگونه جراحی است. پزشکان در چند ماه اول با دوز کم تزریق این هورمون را آغاز کرده و سپس آن را زیاد می‎کنند. در نتیجه بدن با آن سازگار شده و عوارض کمتری ایجاد می‎کند.

تستسترون و اثرات آن بر بدن

تستسترون مهم ترین هورمون مردانه است و استفاده از آن اثرات قابل توجهی بر بدن افراد ترنس می‏گذارد. این هورمون باعث کلفت ‏تر شدن صدا، افزایش حجم عضلانی، کاهش چربی زیر پوستی، توقف قاعدگی و افزایش موهای صورت و بدن می‏شود. میل جنسی بعد از تزریق هورمون افزایش پیدا کرده و کلیتوریس بزرگ‏تر می‏شود. کلیتوریس بزرگ در جراحی تغییر آلت تناسلی کمک کننده خواهد بود.



تغییرات صدا، مو و ترکیب بدن

در دوره هورمون درمانی صدا به تدریج بم و مردانه می‏شود. این تغییر برگشت پذیر نیست و حتی با قطع شدن درمان، صدا به حالت نازک اولیه برنمی‏گردد.

موهای ریش و سیبیل درمیاد اما پرپشت شدن آن حدود یک تا دو سال زمان می‏برد. این هورمون همچنین بر فرم بدن نیز تاثیر می‏گذارد. چربی بدن از نواحی باسن و ران به سمت شکم و بالا تنه جابجا شده و فرم بدن مردانه خواهد شد. در این دوران عضلات با تمرین ورزشی سریع‏ تر حجم خواهند گرفت.

مراقبت ‎های پزشکی لازم و عوارض احتمالی

در دوره درمان، شخص باید به طور مداوم تحت مراقبت‏ های پزشکی قرار گیرد. در دوره هورمون درمانی باید سطح تستسترون خون مدام آزمایش شده و در محدوده ایمن بماند. کبد، هموگلوبین، کلسترول و فشار خون باید به طور مداوم بررسی شود تا مشکلاتی مانند لخته شدن، مشکلات قلبی و افزایش شدید گلبول ‏های قرمز اتفاق نیفتد.

برخی افراد ممکن است در ماه ‏های اول دچار عوارضی مانند نوسانات خلقی یا آکنه شوند. پزشک معمولا با تغییر و کاهش دوز، و شروع درمان با دوز کم از بروز این عوارض جلوگیری می‎کند.

موارد جراحی در تغییر جنسیت از زن به مرد

جراحی یا FTM موارد مختلفی دارد. افراد باید به طور کامل مشاوره بگیرند تا تصمیم بگیرند همه این موارد یا برخی از آن‎ها را انجام دهند. برخی فقط هورمون درمانی می‎کنند. برخی فقط جراحی بالا تنه انجام داده و برخی دیگر مراحل جراحی پایین تنه را نیز انجام می‎دهند. این جراحی‎ ها باید توسط پزشکان متخصص و مجرب جراح پلاستیک یا اورولوژیست انجام شود.

جراحی بالاتنه یا بازسازی قفسه سینه

این جراحی ماسکتومی نیز نامیده می‏شود. در این عمل بافت سینه، چربی اضافه و پوست شل آن برداشته می‏شود تا سینه ظاهری مردانه و صاف پیدا کند. با توجه به سایز سینه در این عمل از روش ‎های مختلفی مانند برش دور هاله یا برش کامل زیر سینه استفاده می‎شود. این عمل دائمی و رضایت بخش است. اغلب افراد پس از این عمل جراحی احساس اعتماد به نفس و آزادی بیشتری می‎کنند.

جراحی پایین تنه یا بازسازی اندام تناسلی

جراحی پایین تنه پیچیده ‏ترین مرحله از FTM است. هدف اصلی این عمل ایجاد آلت تناسلی مردانه با شکل و ظاهر طبیعی و قابلیت ‎هایی مانند ادرار ایستاده، نعوظ و برقراری رابطه جنسی است. این جراحی به سبک‎ ها و روش‎ های مختلفی انجام می‏شود.

بیشتر بخوانید: مراحل عمل پایین‌ تنه

متوئیدیوپلاستی

در این روش کلیتوریس که با هورمون درمانی بزرگ شده است، برای ساخت آلت تناسلی کوچکی مورد استفاده قرار می‏گیرد. در این عمل کلیتوریس پایین‏ تر آورده می‏شود. دوره نقاهت این روش کوتاه و عوارض آن کمتر است. البته سایز آلت در این روش کوچک بوده و امکان ادرار ایستاده در همه افراد ایجاد نمی‎شود.

فالواپلاستی

در این روش از بافت ران، ساعد یا شکم برای ساخت آلت تناسلی با اندازه بزرگ‏تر استفاده می‏شود. این جراحی معمولا در چند مرحله انجام شده و معمولا از کاشت پروتز برای نعوظ کامل استفاده می‏شود. آلت در این روش بزرگ‏تر و طبیعی است اما دوره نقاهت طولانی ‏تری داشته و احتمال عفونت یا مشکلات پیوند بیشتر است.

بیشتر بخوانید: فالوپلاستی (Phalloplasty) در ترنزیشن FTM

اسکروتوپلاستی

این عمل همراه با فالوپلاستی برای ایجاد بیضه انجام می‏شود. در این روش لبه ‏های بزرگ واژن به کیسه بیضه تبدیل شده و در صورت نیاز پروتزهای بیضه داخل آن قرارداده می‏شوند.

برداشتن رحم و تخمدان

برداشتن تخمدان در برخی افراد الزامی و در برخی دیگر انتخابی است. هیسترکتومی و اووفورکتومی باعث توقف قاعدگی و حذف هورمون‏ های زنانه می‎شود. حذف تخمدان ها باعث می‏شود دوز تستسترون پایدارتر بوده و نوسانات کمتری داشته باشد.



جراحی مردانه ‏سازی چهره

این عمل کاملا اختیاری است. برخی افراد برای نزدیک شدن چهره به ویژگی های مردانه، جراحی ‎هایی مانند فک سازی، کوتاه کردن پیشانی یا برجسته سازی چانه نیز انجام می‏دهند. این مرحله بر میزان اعتماد به نفس افراد در اجتماع تاثیر قابل توجهی خواهد گذاشت.

میزان رضایت از عمل تغییر جنسیت زن به مرد

طبق مطالعات و امارهای بین المللی میزان رضایت از جراحی FTM در حدود 91 درصد است. تستسترون و هورمون درمانی و ماسکتومی چون مراحل راحت ‎تری بوده و افراد را به هویت جنسیشان نزدیک می‎کند، برای اغلب افراد بسیار رضایت بخش است. با این وجود چون فالواپلاستی پیچیدگی زیاد، دوران نقاهت طولانی یا هزینه زیاد دارد، ممکن است نظرات متفاوت ‎تری نسبت به مراحل دیگر داشته باشد.

هزینه جراحی از زن به مرد چقدر است؟

هزینه جراحی از زن به مرد در ایران معمولا بیش از 150 میلیون تومان خواهد بود. هزینه جراحی به فاکتورهای مختلفی مانند نوع عمل، تخصص و تجربه پزشک و شرایط بیمار بستگی دارد. توجه داشته باشید که این عمل جراحی تحت پوشش بیمه نیست.

سبک زندگی بعد از عمل

سبک زندگی بعد از عمل جراحی از زن به مرد مانند هر عمل جراحی دیگر به موفقیت آن بسیار کمک کننده است. اشخاص باید از بلند کردن اجسام سنگین و فعالیت ‏های ورزشی سخت خودداری کنند. بعد از چند روز استراحت، فعالیت ر‏های سبک بدنی مانند پیاده روی به بهبود گردش خون و ترمیم سریع ‎تر کمک می‎کند.

مصرف دخانیات باید قطع شود زیرا دخانیات روند ترمیم را کند کرده و احتمال بروز عفونت را افزایش می‏دهد. رژیم غذایی افراد باید مقوی و شامل پروتئین، ویتامین سی و مایعات فراوان باشد. گوشت سفید و قرمز، ماهی، حبوبات، میوه و سبزیجات برگ سبز باید در رژیم غذایی این افراد قرار بگیرد.

دوره نقاهت و مراقبت پس از جراحی

دوران نقاهت بعد از عمل جراحی معمولا یک تا دو هفته و گاهی بیشتر است. پزشکان معمولا تا چند هفته گن مخصوص، داروهای ضد عفونت، مسکن و کرم ‎های ترمیم کننده تجویز می‎کنند. بیمار باید محل زخم و جراحی را تمیز نگه داشته و تا زمانی که پزشک اجازه نداده، حمام نرود. پیگیری منظم برای بررسی وضعیت سلامت عمومی شخص و وضعیت زخم ‏ها الزامی است.

ترمیم زخم، تغذیه و مراقبت خانگی

زخم های عمل جراحی معمولا چند هفته بعد بسته می‏شوند اما رسیدن به حالت نهایی مطلوب به چند ماه زمان نیاز دارد. استفاده از پمادهای ترمیم کننده یا ورقه‏ های سیلیکونی در بهبود زخم ‎ها موثر است. مراقبت خانگی شامل استراحت و خواب کافی، پرهیز از مصرف الکل و دخانیات، مصرف اب کافی، تغذیه مناسب و داشتن آرامش ذهنی و جسمی در روند بهبود بسیار تاثیرگذار خواهد بود.

استفاده از کمپرس و تمرین ‎ها

در هفته‏ های اول می‎توانید برای کاهش ورم و کبودی از کمپرس سرد استفاده کنید. همچنین با توجه به شرایط بیمار ممکن است پزشک تمرین ‏های کششی یا ماساژهای ملایم را پیشنهاد کند. تمرین ها کمک می‎کند بافت ها در زمان کوتاه ‏تری بهبود پیدا کنند. توجه داشته باشید تمرین ها برای ماسکتومی یا فالواپلاستی کاملا متفاوت است. بنابراین نوع حرکت تمرینی را حتما طبق دستور پزشک انجام دهید.

علائم هشدار دهنده برای مراجعه مجدد به پزشک

در صورتی که بعد از عمل علائمی مانند تب بالا، بوی بد از محل زخم، خروج مایع چرکی از زخم، درد شدید، قرمزی و التهاب شدید، خونریزی غیر طبیعی یا دشواری در ادرار داشتید، فورا به پزشک مراجعه کنید. گاهی اوقات علائم روانی مانند افسردگی شدید، اضطراب یا حملات پانیک نیز در افراد ایجاد می‏شود. این علائم نیز باید با روانپزشک متخصص درمیان گذاشته شود.



عوارض احتمالی جراحی تغییر جنسیت از زن به مرد

جراحی تغییر جنسیت از زن به مرد معمولا بدون عارضه جدی بوده و افراد بعد از چند هفته به روتین زندگی خود باز می‏گردند. با این وجود در موارد نادر، این عمل ممکن است عوارض زیر را داشته باشد.

عفونت، درد یا شکست در پیوند بافت

گاهی اوقات پیوند در بافت ‎های آلت تناسلی جدید به طور کامل برقرار نشده و نیاز به جراحی‏ های تکمیلی باشد. همچنین جراحی پایین تنه در صورت عدم تخصص پزشک یا عدم رعایت نکات بهداشتی ممکن است با عفونت در زخم همراه شود.

چالش های روانی پس از عمل

با وجود آن که اغلب افراد بعد از عمل جراحی تغییر جنسیت احساس آزادی یا آرامش بیشتری می‏کنند، برخی ممکن است دوره ای از اضطراب یا افسردگی را نیز تجربه کنند. در این دوران حمایت خانواده و دوستان و مراجعه به روانشناس می‎تواند بسیار کمک کننده باشد.

جمع بندی

عمل تغییر جنسیت یا FTM یکی از عمل ‎های پیچیده پزشکی است که در چند مرحله انجام می‏شود. ارزیابی روانی و شرکت در جلسات مشاوره، آزمایشات پزشکی، هورمون درمانی و عمل جراحی از جمله مراحل تغییر جنسیت از زن به مرد است. عمل جراحی در چند مرحله بالا تنه و پایین تنه انجام می‏شود. اغلب افراد بعد از انجام عمل جراحی احساس آزادی و هویت جنسی بیشتری خواهند داشت.

تماس با ما

برای دریافت هرگونه مشاوره و راهنمایی درباره تغییر جنسیت با ما تماس بگیرید:

03537283090 داخلی 232 شماره WhatsApp تلگرام فیسبوک ایمیل

سوالات متداول

تغییر جنسیت از زن به مرد چقدر طول می‏کشد؟

بسته به شرایط بیمار از دو تا پنج سال طول خواهد کشید.

در جراحی زن به مرد چه اتفاقی می‏افتد؟

اندام تناسلی زنانه برداشته شده یا تغییر شکل می‎دهد تا ظاهر و عملکرد آن شبیه به اندام مردانه شود.

جراحی زن به مرد دردناک است؟

خیر، عمل با بیهوشی کامل انجام می‏شود. درد بعد از عمل نیز با استفاده از دارو کنترل می‏شود.

آیا امکان تغییر جنسیت بدون جراحی از زن به مرد است؟

بله برخی افراد فقط هورمون درمانی انجام داده و عمل جراحی نمی‎کنند.

تستسترون چه نقشی در تغییر جنسیت از زن به مرد دارد؟

باعث ایجاد و تقویت ویژگی های مردانه مانند بم شدن صدا، تغییر فرم بدن و درآوردن ریش و سیبیل می‏شود.

دوران نقاهت بعد از جراحی زن به مرد چقدر است؟

بسته به شرایط بدن و نوع جراحی، دوران نقاهت چند هفته تا چند ماه متغیر است.

آیا یک زن می‎تواند جنسیت خود را به مرد تغییر دهد؟

بله در صورت تشخیص ناهماهنگی جنسیتی و تائید متخصصان، زنان نیز می‎توانند تغییر جنسیت انجام دهند.

آیا یک زن می‎تواند به طور کامل به مرد تبدیل شود؟

از نظر ظاهری و عملکردی تا حد زیادی می‎تواند به مرد تبدیل شود.

آیا یک دختر می‎تواند به طور طبیعی به پسر تغییر جنسیت دهد؟

نه. این فرآیند نیاز به تائیدیه پزشکی، قانونی، هورمون تراپی و مراقبت پزشکی دارد.