آیا با تغذیه می ‎توان جنسیت جنین را تعیین کرد؟ رژیم غذایی پسردار و دختردار شدن

سیاری از زوج‌ها پیش از اقدام به بارداری، به دنبال روش‌های طبیعی، بدون هزینه و بدون دخالت دارو برای تعیین جنسیت فرزند خود هستند و در این میان، «رژیم غذایی» به‌عنوان یکی از جذاب ترین گزینه‌ها مطرح می‌شود؛ اما آیا واقعاً می‌توان با خوردن یا نخوردن برخی غذاها، جنسیت جنین را انتخاب کرد؟ از نظر علمی، تغذیه به‌تنهایی نمی‌تواند جنسیت جنین را با قطعیت تعیین کند، اما برخی تحقیقات محدود (مانند مطالعات Whelan در دهه ۱۹۸۰ و تئوری Papa) نشان می‌دهند که تغییر تعادل مواد معدنی بدن (سدیم، پتاسیم، کلسیم و منیزیم) و تأثیر آن بر pH محیط رحم ممکن است احتمال لقاح اسپرم X (دختر) یا Y (پسر) را کمی تغییر دهد. با این حال، نرخ موفقیت این رژیم‌ها طبق مطالعات معتبر قطعی نیست و تفاوت معناداری با شانس طبیعی ۵۰ درصد ندارد و هیچ تضمینی ارائه نمی‌دهد. در ادامه این مقاله، رژیم‌های معروف پسرزایی و دخترزایی، مواد غذایی مجاز و ممنوع در هر کدام، پایه علمی واقعی پشت این تئوری‌ها، و مقایسه صادقانه آن‌ها با روش‌های آزمایشگاهی مانند IVF+PGD را به‌صورت کامل و بدون اغراق بررسی می‌کنیم تا با دیدی واقع بینانه تصمیم بگیرید. برای دریافت مشاوره تخصصی و انتخاب روشی مطمئن متناسب با شرایط پزشکی و بودجه خود، می‌توانید با شرکت گردشگری سلامت رادینا در ارتباط باشید.

آیا تغذیه واقعا می‎تواند جنسیت جنین را تعیین کند؟

براساس آخرین مطالعات انجام شده مانند اطلاعات منتشر شده از دانشگاه آکسفورد و دانشگاه اکسر، برخی الگوهای تغذیه قبل از بارداری می‎توانند تاثیر جزئی بر احتمال بارداری دختر یا پسر داشته باشند اما به هیچ عنوان نمی‎تواند تعیین کننده قطعی جنسیت باشد. چند فرضیه مطرح شده که می‎گوید محیط بدن زن ( در اثر تغذیه) ممکن است شرایط مناسب تری برای رشد یا تشکیل جنین دختر یا پسر ایجاد کند اما تاثیر تضمینی و دقیقی نخواهد داشت.

آیا رژیم غذایی فقط روی مادر اثر دارد یا پدر هم نقش دارد؟

رژیم غذایی هم بر بدن مادر هم بر بدن پدر تاثیرگذار خواهد بود. رژیم غذایی مناسب می‎تواند باعث افزایش کیفیت اسپرم، سلامت ژنتیکی آن و ذخیره مواد مغذی بیشتر شود. بنابراین رژیم غذایی مرد تنها بر کیفیت اسپرم و افزایش احتمال بارداری تاثیر داشته و نقشی در تعیین جنسیت ندارد. براساس مطالعات انجام شده، تغذیه ضعیف، مصرف دخانیات، سبک زندگی بر کیفیت اسپرم و کیفیت جنین تاثیر منفی خواهد گذاشت.

محسن 38 ساله می‏گوید بعد از چند ماه اقدام به بارداری، تحت نظر پزشک قرار گرفت. پزشک به او تاکید کرد که باید سبک زندگی و رژیم غذایی خود را تغییر داده و مصرف الکل و دخانیات را کنار بگذارد. بعد از چند ماه تغییر سبک زندگی و مصرف دارو، آزمایش ها نشان داد کیفیت اسپرم تغییر قابل توجهی داشت. محسن و همسرش در اقدام بعدی به بارداری توانستند صاحب فرزند شوند.

رژیم غذایی قبل از بارداری برای تعیین جنسیت

رژیم های غذایی قبل از بارداری برای تعیین جنسیت معمولا دو هدف اصلی دارند. تغییر محیط دستگاه تناسلی و شرایط لقاح و تغییر تعادل مواد معدنی در بدن. برخی افراد اعتقاد دارند اسپرم های Y (پسر) سریع‎تر بوده و در محیط قلیایی عملکرد بهتری دارند. در نتیجه رژیم غذایی به دنبال آن است که محیط بدن و ناحیه تناسلی را با مصرف موادی دارای سدیم، پتاسیم و انرژی بیشتر احتمال پسرزایی را بیشتر کند.

از طرفی گفته می‏شود اسپرم‎های دارای کروموزوم دختر (X) مقاوم تر بوده و در محیط های اسیدی دوام بیشتری دارند. از این رو رژیم غذایی روی افزایش مصرف کلسیم و منیزیم برای افزایش شرایط اسیدی بدن تاکید می‎کند.

بیشتر بخوانید: تاثیر سایز فولیکول در پسردار شدن؛ شایعه یا واقعیت؟

بهترین زمان شروع رژیم غذایی قبل از بارداری

اگر قرار به رعایت رژیم غذایی برای تعیین جنسیت جنین یا افزایش سلامت بارداری باشد، بهتر است شش هفته تا 3 ماه قبل از بارداری رژیم رعایت شود. این موضوع چند دلیل اصلی دارد:

بدن در چند روز تغییر اساسی نمی‏کند. ذخایر مواد معدنی مانند کلسیم، منیزیم و سدیم معمولا با یک رژیم غذایی مناسب بعد از چند هفته تغییر می‎کنند.

تخمک های که در یک چرخه آزاد می‏شوند از هفته‏ها قبل از آن وارد روند بلوغ شده ‎اند و تغذیه چند هفته پیش روی آن‎ها تاثیرگذار است.

تولید کامل اسپرم در بدن مرد حدود دو تا سه ماه طول می‏کشد. بنابراین کیفیت هر اسپرم تحت تاثیر رژیم غذایی چند ماه قبل از آن است.

در صورت وجود کمبودهای تغذیه‏ای مانند کمبود آهن، ویتامین D، اسید فولیک باید قبل از شروع بارداری و از چند ماه قبل آن ها را اصلاح کرد.

برای پسر دار شدن صبحانه چی بخوریم؟

پژوهش دانشگاه‌های اکستر و آکسفورد نشان داد زنانی که پیش از بارداری کالری بیشتری می‌خوردند و صبحانه‌ی غلات (کورن‌فلکس و مشابه آن) مصرف می‌کردند، بیشتر پسر به دنیا آورده بودند (Proceedings of the Royal Society B، ۲۰۰۸). ولی همان نویسندگان هم تأکید کردند در استفاده از رژیم غذایی برای تأثیر روی جنسیت، «بسیار محتاط» باشید. بهتر است صبحانه‌ی متنوع و سالم (مثل نان سبوس‌دار، تخم‌مرغ، لبنیات و میوه) بخورید، چون برای سلامت مادر و جنین مفید است، نه برای تعیین جنسیت.

جدول رژیم غذایی پسردار شدن

برای آن که احتمال پسردار شدن خود را افزایش دهید، جدول رژیم غذایی زیر به شما کمک خواهد کرد. توجه داشته باشید این مواد غذایی ممکن است احتمال پسردار شدن را کمی افزایش دهد اما تضمینی، قطعی و حتی علمی نیست.

 جدول رژیم غذایی دختر دار شدن

مانند رژیم غذایی پسردار شدن، این رژیم نیز اثبات علمی نداشته و فقط ممکن است کمی شانس دختردار شدن را افزایش دهد. جدول رژیم غذایی دختردار شدن در ادامه آورده شده است.

درصد موفقیت و محدودیت های رژیم غذایی

باید بدانید که هیچ تضمین و قطعیتی برای تاثیر رژیم غذایی بر تعیین جنسیت جنین وجود ندارد. بنابراین نمی‎توان درصد موفقیتی برای آن تعیین کرد. گاهی در برخی موارد و به صورت تصادفی ممکن است رژیم غذایی بر تعیین جنسیت تاثیر بگذارد اما تعیین جنسیت جنین برایتان مهم است، به هیچ وجه نمی‎توانید روی آن حساب باز کنید.

این روش همچنین محدودیت‎هایی نیز دارد برای مثال رعایت یک رژیم غذایی مشخص شده برای چند ماه ممکن است سخت یا خسته کننده باشد. همچنین استفاده رژیم غذایی معمولا با چند کار دیگر مانند تغییر زمان رابطه، مصرف مکمل، کاهش وزن و موارد دیگر انجام می‏شود و نمی‎توان نتیجه گرفت نتیجه نهایی دقیقا به خاطر کدام عامل بوده است.

بیشتر بخوانید: تعیین جنسیت در غربالگری اول

واقعیت های علمی درباره رژیم تعیین جنسیت

براساس تحقیقات علمی جنسیت جنین توسط کروموزوم اسپرم تعیین شده و هیچ ماده غذایی نمی‎تواند کروموزوم X را به Y یا برعکس تبدیل کند. بنابراین از نظر علمی رژیم غذایی تاثیری بر تعیین جنسیت جنین ندارد. با این وجود برخی پژوهش ‎ها نشان داده که رژیم غذایی در بعضی شرایط می‎تواند شرایط بدن را تغییر کرده و فقط احتمال بارداری دختر یا پسر را کمی افزایش دهد.

اثرات جانبی یا خطرات احتمالی رژیم بر جنین

گاهی زوج ها به صورت افراطی مصرف برخی مواد غذایی را ممنوع کرده یا مواد دیگری را بیش از اندازه می‎خورند. این موضوع می‎تواند اثرات جانبی برای رژیم داشته باشد.

• کمبود برخی مواد معدنی مانند لبنیات، پروتئین و میوه‎ها می‎تواند باعث تاثیر منفی بر جنین شود.
• برخی رژیم های غذایی ممکن است باعث افزایش یا کاهش وزن نامطلوب در جنین و مادر شوند.
• رعایت دقیق رژیم غذایی و عدم رعایت آن در چند وعده باعث افزایش فشار روانی و استرس خواهد شد.
• برخی رژیم‎های غذایی ممکن است با بیماری‎های مادر مانند فشار خون، کلیه یا دیابت تاثیر منفی گذاشته و تداخل داشته باشد.
• برخی زوجین ممکن است چندین ماه درگیر رژیم غذایی بوده و زمان مناسب برای اقدام را از دست بدهند.

نقش مکمل ها یا داروها در تعیین جنسیت جنین

مکمل ها و داروها معمولا قبل از بارداری توسط پزشک تجویز می‏شوند اما این داروها تاثیری بر تعیین جنسیت نداشته و تنها به بارداری موفق کمک می‎کنند. از جمله مکمل‌ها و داروهای مهم قبل از بارداری می‎توان به موارد زیر اشاره کرد:

• اسید فولیک براس سلامت بارداری
• ویتامین D برای اصلاح کمبود در بدن
• آهن برای جلوگیری از کم خونی
• زینک موثر در سلامت اسپرم

رژیم تعیین جنسیت در طب سنتی

در طب سنتی نیز افراد اعتقاد دارند که رژیم غذایی می‎تواند بر پسرزایی یا دخترزایی تاثیرگذار باشد. در طب سنتی افراد معتقدند غذاهای گرم، انرژی بیشتر که باعث افزایش قدرت بدنی می‏شوند باعث پسرزایی می‏شوند. در این رژیم معمولا گوشت سفید، گوشت شتر، تخم مرغ، خرما، عسل، نخود، کشمش و انجیر خشک و ادویه‎های گرم مانند دارچین و زنجبیل مورد استفاده قرار می‏گیرد.

از طرف دیگر در برخی منابع طب سنتی آمده است که دختر با ویژگی هایی مانند اعتدال بیشتر، رطوبت و مزاج خنک‏تر مرتبط است. در نتیجه غذاهایی با طبع سبک و خنک مانند شیر، ماست، دوغ، پنیر، کاهو، اسفناج، خیار، مرکبات، سوپ و آش و انار در رژیم غذایی قرار می‏گیرد.

طبع پسر در دوران بارداری

«طبع پسر» یک باور سنتی است که می‌گوید جنین پسر مزاج گرم دارد و بارداری با پسر نشانه‌هایی مثل گرمی بدن مادر دارد، اما علم هیچ‌کدام را تأیید نکرده. طب سنتی ایرانی پسر شدن را به گرمی مزاج پدر و مادر ربط می‌دهد. برای همین بعضی‌ها می‌گویند مادرِ باردار پسر، بیشتر گرمش می‌شود یا خواست و حال و هوایش فرق می‌کند. اما حتی در خود طب ایرانی، تشخیص گرم یا سرد بودن مزاج کار پیچیده‌ای است و نمی‌شود فقط با «احساس گرما» یا سردی دست‌وپا قضاوت کرد.

از نظر پزشکی هم نشانه‌هایی مثل هوس غذا، تهوع یا حس گرما نشانه‌ی قابل اعتماد جنسیت نیستند. بسیاری می‌پرسند جنسیت جنین پسر زودتر مشخص می‌شود یا دختر؛ پاسخ این است که زمان تشخیص به جنسیت جنین ربطی ندارد و به روش و زمان آزمایش بستگی دارد. گرمای بدن در بارداری بیشتر به تغییر هورمون‌ها و افزایش جریان خون مربوط است و به پسر بودن جنین ربطی ندارد. اگر دلتان می‌خواهد بدانید پسر است یا دختر، سونوگرافی یا آزمایش NIPT راه مطمئن است، نه نشانه‌ها و حس‌وحال.

غذاهای طبع گرم برای پسرزایی

طبق باور طب سنتی، غذاهای طبع گرم مثل انبه، انجیر، انگور، خرما و کشمش شانس پسردار شدن را بالا می‌برند، اما پشتوانه‌ی علمی محکمی ندارد. متخصصان طب سنتی معتقدند برای پسردار شدن باید مزاج زن و مرد به سمت گرمی برود و از غذاهای سرد پرهیز شود، و این تغییر رژیم را از حدود سه ماه قبل از بارداری شروع می‌کنند. این یک باور سنتی است و در مطالعات کنترل‌شده‌ی مدرن، تقسیم‌بندی «گرم و سرد» بررسی و تأیید نشده.

از نگاه علم امروز، چند مطالعه نشانه‌های ضعیفی پیدا کرده‌اند. مرور پژوهشگران ایرانی در مجله‌ی غدد درون‌ریز و متابولیسم ایران (۱۳۹۳) گفته مصرف بیشتر سدیم و پتاسیم نسبت به کلسیم و منیزیم و رژیم پرکالری ممکن است نسبت پسرها را کمی بالا ببرد. ولی مرور دقیق‌تر دیگری (International Journal of Women’s Health and Reproduction Sciences، ۲۰۱۸) نتیجه گرفت منابع کافی برای اثر تغذیه‌ی مادر روی جنسیت نوزاد وجود ندارد و تحقیق بیشتر لازم است. پس نتیجه‌اش این است: اگر خرما و انجیر دوست دارید بخورید، چون خوشمزه و مفیدند، ولی روی آن‌ها برای پسر شدن حساب نکنید.

مواد غذایی قلیایی کننده رحم و نقش آن در تعیین جنسیت

خوردن مواد غذایی قلیایی‌کننده نمی‌تواند رحم را قلیایی کند و جنسیت جنین را تعیین نکند؛ این ایده از یک نظریه‌ی قدیمی گرفته شده که علمی ثابت نشده است. این نظریه به دکتر لندرام شتلز (دهه‌ی ۱۹۶۰) برمی‌گردد که می‌گفت اسپرم پسرساز در محیط قلیایی بهتر زنده می‌ماند و اسپرم دخترساز در محیط اسیدی، و پیشنهاد می‌کرد زوج‌ها زمان رابطه و حتی رژیم غذایی را بر این اساس تنظیم کنند. اما بررسی‌ها نشان داده هیچ مدرکی برای کارایی روش شتلز وجود ندارد (Medical News Today)، و پزشکان می‌گویند مطالعات جدید تفاوت واقعی بین سرعت شنای اسپرم‌های X و Y پیدا نکرده‌اند (The Bump).

نکته‌ی دیگر این است که pH واژن و رحم را بدن خودش با دقت کنترل می‌کند و غذا نمی‌تواند آن را جابه‌جا کند. حتی اگر هم بتواند، محیط اسیدی واژن از ما در برابر عفونت محافظت می‌کند و تغییر دادنش، مثلاً با شست‌وشوی واژن، می‌تواند ضرر داشته باشد. پس اگر رژیم قلیایی (مثل سبزی و میوه‌ی بیشتر) می‌خورید، به خاطر سلامت عمومی خوب است، ولی برای تعیین جنسیت نتیجه‌ای ندارد.

بهترین ترکیب تغذیه و روش های علمی برای افزایش شانس تعیین جنسیت

اگر هدف شما تعیین جنسیت قطعی جنین است، رژیم غذایی به‌تنهایی کافی نیست. در حال حاضر IVF همراه با غربالگری ژنتیکی جنین (PGT) دقیق‌ترین روش پزشکی برای انتخاب جنسیت پیش از بارداری است. مراحل این روش و هزینه آی وی اف برای تعیین جنسیت به عواملی مثل مرکز درمانی، پزشک و شرایط زوجین بستگی دارد. علاوه بر IVF، زوجین می‌توانند در کنار رژیم غذایی از IUI هم استفاده کنند. IUI تعیین جنسیت قطعی ندارد، اما طبق ادعای برخی مراکز می‌تواند احتمال بارداری با جنسیت دلخواه را افزایش دهد. بنابراین ترکیب رژیم غذایی سالم با روش‌های پزشکی، زیر نظر پزشک متخصص، می‌تواند مسیر مطمئن‌تری برای بارداری سالم باشد.

اگر شما نیز قصد بارداری و تعیین جنسیت در ایران را دارید اما برای انجام روند کار سردرگم هستید، رادینا بهترین گزینه برای شما است. موسسه گردشگری سلامت رادینا به شما مشاوره تخصصی رایگان می‏دهد. پرونده پزشکی شما را بررسی کرده و به شما بهترین مراکز درمان، بهترین پزشکان و بهترین روش را ارائه خواهد کرد. رادینا از ابتدای کار تا زایمان همراه شما خواهد بود تا همه چیز در کوتاه‎ترین زمان، بهترین شکل و البته کمترین هزینه انجام شود.

تماس با ما

برای دریافت هرگونه مشاوره و راهنمایی درباره تعیین جنسیت با ما تماس بگیرید:

03537283090 داخلی 232 شماره WhatsApp تلگرام فیسبوک ایمیل

جمع بندی

رژیم غذایی قبل از بارداری برای تعیین جنسیت یکی از موضوعات مهمی است که از سال‏های دور مورد بحث بوده است. در حال حاضر هیچ دلیل علمی برای تاثیر رژیم غذایی بر تعیین جنسیت وجود ندارد، اما رژیم غذایی می‎تواند کمی احتمال دختردار یا پسردار شدن را افزایش دهد. روش IVF یک روش تضمینی است که شانس موفقیت تعیین جنسیت در ان بیش از 99 درصد است.

سوالات متداول

آیا قهوه برای بارداری پسر مفید است؟

خیر، قهوه روی جنسیت جنین هیچ اثر علمی ثابت‌شده‌ای ندارد و نمی‌تواند شانس پسر شدن را بالا ببرد. از طرف دیگر، کافئین زیاد در بارداری توصیه نمی‌شود.

آیا انار در بارداری با جنسیت جنین ارتباط دارد؟

خیر، خوردن انار در بارداری رابطه‌ی علمی‌ای با جنسیت جنین ندارد؛ جنسیت را اسپرم پدر در لحظه‌ی لقاح مشخص می‌کند، نه رژیم غذایی مادر. انار میوه‌ی خوشمزه و مغذی است و مصرف آن در حد معمول در بارداری مشکلی ندارد، اما نباید انتظار داشته باشید پسر یا دختر شدن بچه را تغییر بدهد.

آیا ویار سبزی با جنسیت جنین ارتباط دارد؟

ویار سبزی نشانه‌ی قابل‌اعتمادی برای تشخیص جنسیت جنین نیست. طبق منابع پزشکی، هوس غذا در بارداری بیشتر به تغییرات هورمونی، نیازهای تغذیه‌ای و سلیقه‌ی شخصی مربوط می‌شود و ارتباط محکمی با پسر یا دختر بودن بچه ندارد.

آیا استفاده از سرکه برای دختر دار شدن اثر دارد؟

خیر، سرکه نمی‌تواند باعث دختر دار شدن شود. این باور از نظریه‌ی قدیمی شتلز می‌آید که می‌گفت محیط اسیدی به نفع اسپرم دخترساز است، اما پژوهش‌ها هیچ مدرکی برای کارایی آن پیدا نکرده‌اند. استفاده از سرکه برای شست‌وشوی واژن هم توصیه نمی‌شود، چون ممکن است تعادل طبیعی محیط واژن را به هم بزند و باعث تحریک یا عفونت شود.

آیا انبه برای پسر دار شدن خوب است؟

انبه در طب سنتی جزو غذاهای طبع گرم است و بعضی منابع آن را برای پسردار شدن توصیه می‌کنند، اما این توصیه پشتوانه‌ی علمی ندارد. مطالعات مدرن نتوانسته‌اند ثابت کنند خوردن یک میوه‌ی خاص جنسیت جنین را تغییر می‌دهد.

آیا انجیر و پسرزایی ارتباط دارد؟

انجیر در باور طب سنتی جزو غذاهای گرم است که برای پسرزایی توصیه می‌شود، ولی شواهد علمی کافی برای این ادعا وجود ندارد. انجیر فیبر و مواد مغذی خوبی دارد و خوردنش ضرری ندارد، اما نباید برای پسر شدن روی آن حساب کنید.

آیا انگور برای پسر دار شدن مفید است؟

انگور در طب سنتی جزو خوراکی‌های طبع گرم شمرده می‌شود و در بعضی منابع برای پسردار شدن پیشنهاد شده است. ولی تا امروز مطالعه‌ی معتبری ثابت نکرده که انگور یا هر میوه‌ی دیگری می‌تواند جنسیت نوزاد را تعیین کند. جنسیت را اسپرم پدر مشخص می‌کند.

آیا نسکافه برای پسر دار شدن خوب است؟

خیر، نسکافه برای پسر دار شدن مفید نیست و هیچ مطالعه‌ای اثر آن را روی جنسیت نوزاد ثابت نکرده است. نسکافه هم مثل قهوه کافئین دارد و در بارداری و دوران تلاش برای بارداری بهتر است مصرف کافئین محدود بماند، معمولاً کمتر از ۲۰۰ میلی‌گرم در روز.

آیا برنج برای پسر دار شدن مضر است؟

خیر، برنج برای پسر دار شدن مضر نیست و هیچ مدرک علمی نشان نمی‌دهد خوردن یا نخوردن برنج جنسیت نوزاد را تغییر بدهد.

آیا بادام زمینی برای پسر دار شدن مفید است؟

بادام زمینی برای پسر دار شدن اثر علمی اثبات‌شده‌ای ندارد و هیچ پژوهش معتبری آن را راهی برای تعیین جنسیت نمی‌داند. این باور بیشتر از توصیه‌های سنتی و صحبت‌های عامیانه می‌آید.

آیا بادمجان و پسرزایی ارتباط دارد؟

بادمجان رابطه‌ی علمی ثابت‌شده‌ای با پسرزایی ندارد و هیچ مطالعه‌ی معتبری نشان نداده خوردن آن جنسیت جنین را تغییر می‌دهد. این موضوع بیشتر جزو باورهای عامیانه است.