واریکوسل خفیف چیست و چگونه درمان می‌شود؟


گاهی به دلیل اتساع وریدهای بیضه و طناب بیضه، دریچه‌های لانه‌کبوتری وریدها دچار نقص شده و موجب برگشت خون به داخل بیضه می‌شود که به این عارضه، واریکوسل (varicocele) می‌گویند. باید دانست که بروز واریکوسل در آقایان موجب افزایش غلظت مواد دفعی در بیضه، افزایش دمای بیضه و سرانجام، اختلال تولید اسپرم می‌شود؛ چراکه خون واردشده به بیضه‌ها حاوی مواد زائد ناشی از سوخت‌وساز سلول‌های بیضه و دی‌اکسیدکربن است.

عارضه واریکوسل در 35 تا 40 درصد افراد نابارور وجود دارد و از نظر شدت به سه درجه (گرید) تقسیم‌بندی می‌شود که این مقاله به توضیح عوامل دخیل در واریکوسل خفیف (گرید ۱)، نحوه تشخیص و درمان آن پرداخته است. 

نحوه وقوع واریکوسل خفیف

واریکوسل خفیف که از لحاظ درجه‌بندی در گروه گرید یک قرار دارد، اغلب (در 90% موارد) بیضه سمت چپ را درگیرد می‌کند، در 8% موارد در هر دو بیضه رخ می‌دهد و تنها در 2% موارد، بیضه راست را درگیر می‌کند؛ لذا واریکوسل بیضه چپ ازجمله شایع‌ترین بیماری‌های مردانه به شمار می‌رود.

واریکوسل
بیشتر بخوانید: واریکوسل چیست و چه علائمی دارد؟

علائم واریکوسل گرید ۱

برخلاف واریکوسل‌های شدید و پیشرفته که با علائمی نظیر درد همراه است، در اکثر موارد، واریکوسل خفیف یا واریکوسل گرید ۱ علامت خاصی ندارد و فقط در طول معاینات ناباروری تشخیص داده می‌شود. 

واریکوسل خفیف چگونه تشخیص داده می‌شود؟

برای تشخیص واریکوسل خفیف یا واریکوسل گرید ۱، فرد بیمار می‌بایست قبل از معاینه توسط پزشک، به مدت 30 دقیقه ایستاده باشد، آب دهان خود را قورت داده و سرفه کرده باشد تا رگ‌ها خودشان را نشان دهند؛ چراکه بیضه دچار واریکوسل خفیف کاملاً سالم به نظر می‌رسد و معمولاً پزشک جهت تشخیص آن وقت زیادی صرف می‌کند.

لازم به ذکر است که فرد مبتلا به واریکوسل خفیف، خود قادر به تشخیص این عارضه نیست و حتماً می‌بایست تشخیص آن توسط پزشک متخصص اورولوژی انجام گیرد. به علاوه، تأیید واریکوسل گرید ۱ نیازمند انجام سونوگرافی است.

به این نکته نیز باید اشاره نمود که در صورت رؤیت آشکار وریدهای پرشده در بالای بیضه، می‌توان واریکوسل گرید ۳ را تشخیص داد؛ اما اگر این وریدها بدون هیچ‌گونه زورزدن یا سرفه کردن و تنها با لمس کردن قابل تشخیص باشد، واریکوسل گرید ۲ رخ داده است. واریکوسل گرید ۱ نیز با انجام برخی مانورها مانند سرفه کردن یا زورزدن قابل تشخیص است؛ چراکه انجام این مانورها موجب برگشت خون به شبکه وریدی بیضه می‌شود و تشخیص عارضه واریکوسل خفیف را برای پزشک میسر می‌سازد.

معاینه توسط پزشک برای واریکوسل خفیف


تماس با ما

برای دریافت هرگونه مشاوره و راهنمایی درباره درمان واریکوسل با ما تماس بگیرید:

03537283090 داخلی 232شماره WhatsAppتلگرامفیسبوکایمیل

اثر واریکوسل گرید ۱ در بیضه چپ بر بارداری

بدیهی است که هرچه شدت یا گرید واریکوسل بیشتر باشد، اختلال تولید اسپرم بیشتر شده و قدرت باروری مردان را بیشتر کاهش می‌دهد. به همین ترتیب، واریکوسل خفیف بیضه چپ نیز می‌تواند کاهش تعداد اسپرم و بدشکلی اسپرم‌ها و درنتیجه، ناباروری را به دنبال داشته باشد. به طور کلی، هرچه تشخیص و درمان عارضه واریکوسل در سنین پایین‌تری صورت پذیرد، احتمال بهبودی و بچه‌دار شدن فرد در بزرگسالی بیشتر می‌شود.

درمان واریکوسل خفیف

واریکوسل خفیف بیضه چپ معمولاً نیاز به درمان ندارد و فقط تحت شرایط خاصی شروع درمان توصیه می‌شود؛ شرایطی ازقبیل:

  • مردان متأهلی که پس از گذشت 6 الی 12 ماه اقدام برای فرزندآوری، موفق به این امر نشده‌اند و همسرانشان دچار مشکلات ناباروری نبوده‌اند.
  • مردان مجردی که در جواب آزمایش اسپرم آنان، کاهش کیفیت و کمیت و بدشکلی اسپرم مشاهده شده است.
  • در پسران نوجوانی که در حال گذراندن دوران بلوغ خود هستند و وقوع واریکوسل موجب کاهش رشد بیضه شده است.

انواع روش های درمانی برای واریکوسل گرید ۱

همانطور که گفته شد، واریکوسل گرید یک نسبت به سایر درجات واریکوسل آسیب و عوارض کمتری ایجاد می‌کند و با درمان و تشخیص سریع می‌توان از پیشرفت و بدتر شدن آن پیشگیری کرد. در ادامه‌ی مطلب به روش های درمان آن می‌پردازیم.

تغییر سبک زندگی جهت بهبود واریکوسل خفیف

با توجه به توضیحات پیشین و در صورت نیاز برای درمان واریکوسل، ابتدا درمان‌های محافظه‌کارانه و تغییر سبک زندگی توصیه می‌شود که عبارتند از:

  • اجتناب از پوشیدن لباس زیر تنگ و چسبان
  • اجتناب از سرپا ایستادن طولانی‌مدت
  • پرهیز از استحمام داغ و طولانی مدت
  • خنک نگه داشتن بیضه و شستشوی آن با آب سرد
  • مصرف میوه‌های قرمزرنگ نظیر گیلاس، آلبالو، توت‌فرنگی و زغال اخته به دلیل دارابودن مقادیر بالای آنتی‌اکسیدان


تغییر سبک زندگی جهت بهبود واریکوسل گرید 1

جراحی جهت بهبود واریکوسل خفیف

در صورت عدم پاسخ به درمان محافظه‌کارانه، عمل واریکوسل توصیه می‌گردد که در 50% موارد به طور کامل موجب بهبود یافتن شرایط بیمار می‌شود. البته طبق گفته‌ها، در افراد دچار دردهای مزمن و دارای فرزند، جراحی پیشنهاد نمی‌شود؛ زیرا عارضه واریکوسل گرید 1، امری شایع در بین مردان است و صرفاً در موارد خاص، جراحی نیاز می‌باشد. سه روش کلی برای جراحی واریکوسل وجود دارد که عبارتند از:

  • روش سنتی
  • روش لاپاروسکوپی
  • روش میکروسکوپی


جراحی به روش میکروسکوپی برای درمان واریکوسل گرید 1


از بین این روش‌ها، روش میکروسکوپی گزینه بهتری جهت درمان واریکوسل خفیف به شمار می‌رود. در این روش، برش کوچکی (گاهی کوچک‌تر از برش روش سنتی) در محل عارضه ایجاد می‌شود و طناب بیضه زیر میکروسکوپ قرار می‌گیرد و سپس پزشک با درشت‌نمایی و دقت بیشتر وریدهای دچار مشکل را پیدا می‌کند. به همین دلیل میزان موفقیت عمل واریکوسل بیشتر بوده و عوارض آن نیز کمتر است. ازجمله برخی عوارض جراحی واریکوسل می‌توان به موارد زیر اشاره نمود:

  • درد و عود مجدد بیماری
  • آسیب عروق لنفاوی بیضه
  • آسیب به مجرای انتقال‌دهنده اسپرم
  • آسیب به سرخرگ خون‌رسان به بیضه
  • تحلیل بیضه
  • هیدروسل (تجمع آب در پرده اطراف بیضه)

دارو درمانی جهت بهبود واریکوسل خفیف

در مواردی که واریکوسل عارضه‌دار نشده باشد، دارو درمانی می‌تواند در بهبود بیماری اثرگذار باشد. به طور مثال، مصرف ویتامین C، ویتامین E و داروهایی نظیر پنتوکسی فیلین (Pentoxifylline) و Co Q10 به علت خاصیت آنتی‌اکسیدانی بالا، مفید بوده و در بهبود روند اسپرم‌سازی اثرات مثبتی دارد.

دارو درمانی جهت بهبود واریکوسل گرید 1

آیا طب سنتی در درمان واریکوسل گرید ۱ بیضه چپ تأثیرگذار است؟

بر اساس منابع، مصرف داروهای گیاهی و حتی زالودرمانی که گاهی توسط برخی افراد توصیه می‌شود، هیچ کمکی به بهبود واریکوسل خفیف بیضه چپ نمی‌کند.

15 دیدگاه

نظر شما

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام خیلی ممنون برای مطلب مفیدتون در کل برای درمان ناباروری واریکوسل خفیف نیاز به عمل داره؟

    • پیش فرض
      حبیب ابراهیمی
      -

      سلام دوست عزیز، ممنون از لطف شما

      اگر متاهل هستید و بچه دارید، اگر درد بیضه آزار دهنده و شدید نیست نیازی به عمل نیست.

      اگر مجرد هستید یا متاهل هستید ولی بچه ندارید توصیه می کنم ۲ نوبت بفاصله ۲ تا ۳ هفته ازمایش اسپرم بدهید و اگر نرمال باشد نیازی به عمل ندارید.


  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام . بنده مردی متاهل ۳۴ ساله. در ۱۵ سالگی در اثر کار زیاد و سنگین متوجه درد شدیدی در هر دو بیضه احساس کردم طوری که نمی توانستم سرپا بایستم و بیضه ها قرمز و تا نزدیک زانو کش آمده بود . با استراحت بهبود یافتم و به خاطر سن کم جرات بیان نداشتم . سالها با درد بیضه مخصوصا سمت راست کنار آمدم تا در سن ۲۲ سالگی از شدت درد به دکتر اورولوژی رفته و سونو دادم که در سونو واریکوسل سمت راست ۳.۴ و سمت چپ۲.۶ مشاهده شد . دکتر گفت فعلا سمت راست جراحی میکنم که درد داره .چپ بمونه بعدا اگه اذیت شدی بیا. بعد جراحی بارها و بارها سونو دادم و هیچ واریکوسلی در چپ و راست مشاهده نشد . گذشت تا ۲۸ سالگی مجدد سونو دادم و واریکوسل نبود. در ۳۱سالگی ازدواج کردم و یکسال بعد اقدام به بچه دار شدن کردیم . بچه در هفته ۱۰ ایست قلبی کرد و مجبور به کورتاژ شدیم. مجدد امسال در آذر ماه اقدام به بچه دار شدن کردیم و اینبار در هفته ۵ رشد رویان متوقف شد و قلب اصلا تشکیل نشد . الان ۱۴ اسفند ۱۴۰۱ سونو دادم و در چپ و راست واریکوسل گرید یک اعلام میکنه .دکتر جان من چکار کنم لطفا راهنمایی کنید

    • پیش فرض
      حبیب ابراهیمی
      -

      واریکوسل بر روی کیفیت و تعداد اسپرم تاثیرگذار هست. در صورتی که اورولوژیست شما تشخیص داده اند که باید عمل واریکوسل انجام دهید قبل از اقدام مجدد به بارداری اینکار را انجام دهید و بعد از سه ماه اقدام کنید 

      زیر نظر یک پزشک ژنتیک احتمالات دیگر سقط را بررسی کنید

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام وقتتون بخیر خفیف در بیضه سمت راستم احساس درد دارم که گاهی اوقات هست گاهی اوقاتم خوبه مشکلی نداره. ممکنه واریکوسل باشه؟ فعالیت بدنی باشگاه بدن سازی کار میکنم و تقریبا دوماه پیش دوره تست داشتم.

    • پیش فرض
      حبیب ابراهیمی
      -

      سلام دوست عزیز

      امکان واریکوسل هست و بهتر است به پزشک مراجعه و معاینه شوید و در صورت نیاز ازمایش اسپرم انجام دهید.

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام خسته نباشیدمن 16سالم که دچار واریکسل گرید یک در بیضه راستم شدم و رفتم دکتر گفت برو سنوگرافی انجام بده انجام دادم و رفتم نشون دادم گفت نیاز به جراحی نداره و بعد از دور روز الان در کشاله ران چپم یکم میسوزه و احساس میکنم که در بیضه چپمم واریکسل دارم بعد ایا واریکسل گرید یک باعث کوچک شدن بیضه میشود بعد من الان بدنسازی ثبتنام کنم برام مشکلی پیش می اید یا خیر.

    • پیش فرض
      حبیب ابراهیمی
      -

      سلام دوست عزیز

      برای اینکه بتوان نظر داد باید سونوگرافی شما بررسی شود و توسط پزشک معاینه شوید. بهتر است به متخصص اورولوژی مراجعه کنید.

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام پسر من 12سالشه سونوگرافی بردیم گفتن واریکوسل خفیف داره دکتر گفت 6ماه دیگه بیاید.دارو هم نداد.باید چیکار کرد؟

    • پیش فرض
      فاطمه وجهی
      -

      دوست عزیز سلام

      واریکوسل داروی خاصی ندارد

      در صورت نیاز و در گرید های شدید واریکوسل نیاز به عمل جراحی می باشد و گرید های خفیف نیازی به عمل ندارد .

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام من ۱۵ سالمه و حدود یکی ۲ هفته ای هست در بیضه سمت چپم احساس درد میکنم رفتم سونا دادم گفت واریکوسل خفیف می خواستم بدون قابل درمان یا نه

    • پیش فرض
      فاطمه وجهی
      -

      دوست عزیز سلام

      اصولا واریکوسل خفیف نیازی به عمل ندارد ولی باز هم باید سونو رو پزشک ارولوژی ببینند

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام من واریکوسل دارم ولی دکتر بهم دارو داده

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام ۱۲ سال پیش شوهرم واریکوسل داشت عمل کردن۲سال پشت سر هم سقط داشتم الان دیگه برا باردار ی میترسم اقدام کنم باید چکاری انجام بدم راهنمای کنید لطفا

    • پیش فرض
      فاطمه وجهی
      -

      دوست عزیز سلام

      به صورت کلی باید عوامل سقط بررسی بشه

      و یکی از عوامل سقط ضعیف بودن اسپرم هست که بهتره اقا یک دوره داروی تقویت اسپرم استفاده کنند و ازمایشات لازم قبل از اقدام هم انجام بشه

      با ارزوی سلامتی