علت کوچک شدن بیضه و راه های درمان آن


آتروفی بیضه چیست؟

بیضه‌ها از جمله غده‌های مهم بدن مردان است که وظیفه‌ی تولید و ذخیره اسپرم و همچنین ترشح هورمون‌هایی نظیر تستوسترون را بر عهده دارد. این بخش از اندام مردان که خارج از بدن و درون کیسه‌ای به نام کیسه بیضه در پشت آلت تناسلی قرارگرفته، گاهی شروع به کوچک شدن می‌کند که به «آتروفی بیضه» معروف است و در اثر عوامل و دلایل گوناگونی به وجود می‌آید.

از جمله علت کوچک شدن بیضه‌ مردان، ویژگی‌های ژنتیکی، کهولت سن، بیماری، عفونت، شرایط خاص پزشکی، ضربه و تماس با برخی مواد سمی است. درمان کوچک شدن بیضه در مردان را باید جدی گرفت؛ زیرا می تواند بر روی کمیت و کیفیت اسپرم تولیدی اثر گذاشته و منجر به ناباروری در مردان گردد. اگر تمایل دارید درباره مشکلات بیضه که سبب ناباروری در مردان می‌شود، بیشتر بدانید، اینجا کلیک کنید.

کوچک شدن بیضه؛ علت، علائم و روش های درمان


کوچک شدن بیضه‌ها، تغییراتی نظیر کاهش سطح تستوسترون بدن را به دنبال دارد که باعث کاهش توده عضلانی و پایین آمدن میزان میل جنسی می‌شود. این مشکل می‌تواند به دلیل تروما یا آسیب شدید به بیضه‌ها، برخی بیماری‌های مقاربتی همچون سفلیس و سوزاک، ابتلا به سل، اوریون، بروز عفونت‌های ویروسی در بیضه‌ها و… به وجود آید. در این مقاله به علت کوچک شدن بیضه، عوارض و راه های درمان آن می پردازیم.

مهم ترین دلایل ناباروری در مردان چیست؟
بیشتر بخوانید: مهم ترین دلایل ناباروری در مردان چیست؟

اندازه طبیعی بیضه

معمولاً اندازه‌های نرمال بیضه‌ها شامل طول متوسط 4.6 سانتی‌متر _در محدوده 3.6 الی 5.5_، عرض متوسط 2.6 سانتی‌متر _در محدوده 2.1 الی 3.2_ و حجم متوسط 18.6 سانتی‌متر مکعب می‌باشد. بنابراین لازم است که مردان نسبت به تغییر سایز بیضه ها حساس باشند و سریعا به دکتر متخصص مراجعه کنند. اگرچه اندازه بیضه‌ها تأثیر خاصی روی سلامتی عمومی فرد نمی‌گذارد؛ اما ابعاد آن‌ها در تعیین قدرت باروری مردان بسیار مهم است.

به همین دلیل توصیه می‌شود که والدین از بدو تولد نوزادان پسر خود، آن‌ها را برای معاینات کلی به همراه ارزیابی شکل و اندازه و محل قرارگیری بیضه‌ها، نزد پزشک متخصص اطفال ببرند. همچنین پیش از تولد نوزاد، با سونوگرافی می‌توان تغییرات اندازه بیضه و کوچک یا بزرگ بودن آن را مشخص کرد. بنابراین درصورت مشاهده هرگونه مشکل و خطر بروز ناباروری در آینده، پزشک بلافاصله اقدام به درمان نوزاد می‌کند.

واریسی شدن رگ های بیضه از علل کوچک شدن بیضه

نشانه‌ها و علائم کوچک شدن بیضه

کوچک شدن بیضه‌ها یا آتروفی بیضه (testicular atrophy) به‌عنوان یک اختلال مردانه، با علائم و نشانه‌هایی همراه است که با افزایش سن نیز شدت می‌یابد. ازجمله علائم آتروفی بیضه باید به موارد زیر اشاره کرد:

  • علائم قبل از بلوغ: شامل عدم رشد مو در صورت، تب و حالت تهوع، التهاب پروستات و عدم رویش مو در ناحیه ژنیتال
  • علائم بعد از بلوغ: شامل کاهش یا توقف رشد مو در ناحیه ژنیتال و صورت، کاهش میل جنسی، حالت تهوع، تب، نرم شدن بیش‌ازحد بیضه‌ها، بروز مشکلات ناباروری و همچنین کاهش توده عضلانی


علت کوچک شدن بیضه چیست؟

تغییر کردن اندازه بیضه‌ها یک امر نسبتاً طبیعی و رایج در بسیاری از مردان است و علل مختلفی موجب این اتفاق می‌شود. درصورتی‌که علت کوچک شدن بیضه افزایش سن یا عوامل طبیعی دیگر باشد؛ این اتفاق به‌صورت آهسته و آرام‌آرام رخ می‌دهد و مشکلی هم برای سلامتی فرد به وجود نمی‌آورد.

ازجمله دلایل کوچک شدن موقت بیضه‌ها هم باید کاهش دما و سرد شدن آن‌ها _مانند قرارگیری در معرض هوای سرد یا آب سرد_ را نام برد. به عبارتی، خنک شدن بیضه‌ها با جمع شدن عضله کروماتر همراه است که به نام «انقباض کرماستریک» شناخته می‌‌شود.

علل و دلایل کوچک شدن بیضه مردان


از دیگر دلیل کوچک شدن بیضه ها به صورت دائم می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • آسیب رسیدن به بیضه‌ ها
  • مصرف استروئیدها
  • بیضه نزول نکرده
  • بالا رفتن سن
  • واریکوسل
  • پیچ خوردن بیضه
  • مصرف الکل
  • عفونت بیضه
  • هیپوگنادیسم مردانه
  • درمان های تستوسترون
  • اختلالات خواب
  • سرطان بیضه
  • بیماری های مختلف

در ادامه شرح می دهیم که هریک از علل کوچک شدن بیضه، چگونه باعث تحلیل رفتن آن خواهند شد:

آسیب رسیدن به بیضه‌ ها

در برخی از موارد، وارد شدن ضربه به بیضه ها یا قرار گرفتن بیضه ها تحت فشار شدید، سبب کبودی یا آسیب های دیگری نظیر پیچ خوردگی بیضه می شود. این پیچ خوردگی، علت کوچک شدن بیضه ها به شمار رفته و یا در مواردی آسیب به طناب اسپرماتیک (spermatic cord) را به دنبال دارد. البته لازم به ذکر است که آسیب به طناب اسپرماتیک یک اتفاق نادر است و در هر سنی امکان اتفاق افتادن آن وجود دارد.

مصرف استروئیدها و داروها؛ علت اصلی کوچک شدن بیضه

مصرف بعضی دارو‌ها از علت اصلی کوچک شدن بیضه در مردان می‌باشد. بدین صورت که، برخی از داروها میزان تستوسترون بدن را کاهش داده و سبب کوچک شدن بیضه ها می شوند.

مثلاً بسیاری از مردان از استروئیدهای آنابولیک مصنوعی به منظور عضله سازی سریع و بهبود عملکرد ورزشی استفاده می کنند و یا از دیگر داروهایی که سبب کوچک شدن بیضه ها می شوند، کورتیکواستروئیدها هستند که پزشک برای درمان بیماری هایی نظیر آسم، اگزما و آرتریت روماتوئید تجویز می کند.

مصرف استروئید ها باعث کوچک شدن بیضه میشود

بیضه نزول نکرده

ابتلا به اختلال بیضه نزول‌نکرده از دیگر علل شکل‌گیری بیضه‌های کوچک به شمار می‌رود. عدم نزول بیضه‌ها به‌عنوان یک بیماری مربوط به دوران جنینی، مانع از پایین آمدن بیضه‌ها و حرکت آن‌ها به درون کیسه بیضه می‌گردد که البته در اغلب موارد، با جراحی در دوران نوزادی قابل درمان می‌باشد.

بالا رفتن سن

بالا رفتن سن و پیر شدن، به‌طور طبیعی علت کوچک شدن بیضه‌ها در نظر گرفته می شود. درواقع با افزایش سن در مردان، آندروپوز رخ می‌دهد که به دنبال آن سطح تستوسترون کاهش می‌یابد و بدین ترتیب آتروفی بیضه شکل می‌گیرد.

واریکوسل و کوچک شدن بیضه ها

بیماری واریکوسل با افزایش دمای بیضه و اختلال در عملکرد آن، موجب واریس ورید بیضه می‌گردد و اغلب در بیضه چپ مشاهده می‌شود. اگر شریان بیضه‌ی مبتلا به واریکوسل حین عمل قطع شود، عدم خون‌رسانی به بیضه باعث کوچک شدن آن می‌گردد و معمولاً قابل‌برگشت و جبران نیست.

واریکوسل گرید سه
بیشتر بخوانید: واریکوسل گرید ۳ چیست و چگونه درمان می شود؟


واریکوسل از علل اصلی کوچک شدن بیضه ها

پیچ خوردن بیضه (testicular torsion)

پیچ خوردن یا پیچش بیضه به‌عنوان یک مشکل اورژانسی، در اثر پیچ خوردن طناب بیضه به وجود می‌آید. این اختلال در صورت عدم درمان فوری، طی ۴ ساعت موجب مرگ بیضه می‌شود و آتروفی را به دنبال می‌آورد.

مصرف الکل

مصرف الکل و نوشیدنی‌های الکلی هم با کاهش هورمون تستوسترون در بدن مردان، آتروفی بیضه را به وجود می‌آورد‌.

اورکیت یا عفونت بیضه (Orchitis)

ابتلا به اورکیت یا عفونت و التهاب بیضه، با کوچک کردن بیضه‌ها باعث مشکلات باروری می‌شود و علائمی نظیر درد و تورم بیضه‌ها، حالت تهوع و استفراغ را به دنبال می‌آورد‌. اورکیت ناشی از ویروس اوریون که معمولاً پس از بلوغ هم رخ می‌دهد، حدود ۳ الی ۴ روز بعد بروز بیماری اوریون آغاز می‌شود‌. اورکیت عفونی هم اغلب در مبتلایان به عفونت مجاری ادراری و همچنین به دنبال بیماری‌های مقاربتی نظیر کلامیدیا و گنوره شکل می‌گیرد.

هیپوگنادیسم مردانه (Hypogonadism)

برخی از مردان به علت ابتلا به بیماری هیپوگنادیسم مردانه، با مشکل عدم تولید تستوسترون کافی در بدن مواجه هستند. این مشکل موجب جلوگیری از رشد مناسب خصوصیات مردانه نظیر بیضه‌ها، آلت تناسلی و توده‌های عضلانی می‌شود و شامل دو نوع هیپوگنادیسم اولیه و هیپوگنادیسم ثانویه می‌باشد.

تولید تستوسترون ناکافی از علل کوچک شدن بیضه


درصورتی که هیپوگنادیسم بر اثر اختلال بیضه مانند عدم پاسخ بیضه‌ها به سیگنال‌های مغز جهت تولید اسپرم و تستوسترون رخ دهد، با نام هیپوگنادیسم اولیه شناخته می‌شود. منظور از هیپوگنادیسم ثانویه نیز اختلال بیضه‌ها در ساخت تستوسترون به دلیل عدم تولید هورمون لوتئینه‌کننده توسط غده هیپوفیز مغز است.

درمان های تستوسترون

استفاده از درمان‌های تستوسترون با دریافت تزریقی یا خوراکی این هورمون، گاهی زمینه قطع ترشح هورمون‌های هیپوفیز را ایجاد می‌کند و موجب کوچک شدن بیضه می‌شود.

اختلالات خواب

همان‌طور که اشاره شد، اختلالات خواب همچون خواب بی‌کیفیت یا کم‌خوابی با اثرگذاری بر تولید هورمون تستوسترون و کاهش میزان آن، زمینه کوچک شدن بیضه‌ها را فراهم می‌کند.

سرطان بیضه

یکی دیگر از علل کوچک شدن بیضه‌ها، ابتلا به سرطان بیضه است که اغلب در سنین جوانی رخ می‌دهد. باید دانست این بیماری در بسیاری از مردان، منجر به شکل‌گیری توده سرطانی و بزرگ شدن بیضه‌ها می‌شود؛ اما گاهی نیز کوچک شدن بیضه‌ها علامت ابتلا به سرطان می‌باشد؛ بنابراین در صورت مشاهده تغییر شکل، اندازه و حس بیضه‌ها باید بلافاصله جهت علت‌یابی و تشخیص افتراقی به پزشک مراجعه کرد.

لازم به ذکر است که سرطان بیضه به‌ویژه در مراحل ابتدایی، نرخ موفقیت بالایی نسبت به سایر سرطان‌ها دارد و بنابراین مراجعه فوری به پزشک می‌تواند در درمان کامل این بیماری کمک‌کننده باشد.

درمان سرطان بیضه
بیشتر بخوانید: سرطان بیضه چیست و چه علائمی دارد؟

بیماری های مختلف

برخی از بیماری ها نظیر ایدز، اضافه وزن، دیابت، بیماری های کلیوی و کبد و اختلالات خواب از علت های کوچک شدن بیضه ها هستند.

عوارض کوچک شدن بیضه چیست؟

تحقیقات نشان می دهد که کوچک بودن بیضه ها سبب بروز عوارضی برای فرد می‌شود که گاه ممکن است فرد را با مشکلات جدی تری روبرو کند.

عوارض کوچک شدن بیضه


از عوارض کوچک بودن بیضه می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

کاهش کیفیت و کمیت اسپرم

کوچک بودن بیضه ها باعث کاهش تعداد، تحرک و کیفیت اسپرم می شود و پایین بودن کیفیت و کمیت اسپرم تأثیر مستقیمی بر بروز اختلالات ناباروری دارد.

تقویت اسپرم ضعیف
بیشتر بخوانید: چند روش کاربردی برای تقویت اسپرم ضعیف

عدم تعادل هورمون ها

کوچک بودن بیضه ها سبب بر هم خوردن تعادل هورمون ها بویژه تستوسترون می شود. کاهش تستوسترون باعث می شود بدن توانایی کنترل میزان استروژن تولیدی بدن را نداشته باشد که این موضوع سبب افزایش ویژگی های زنانه در مرد می شود. از جمله علائم کاهش تستوسترون در بدن شامل ناباروری، مشکلات نعوظ و پروستات، خطر سکته مغزی، رشد چربی در ناحیه سینه و… می شود.

همچنین از دیگر اثرات کوچک بودن بیضه مواردی نظیر کمبود انرژی، ناباروری، افزایش وزن، تحلیل رفتن توده عضلانی، کاهش میل جنسی و… می باشد.

بالا یا پایین بودن هورمون تستوسترون و ناباروری مردان
بیشتر بخوانید: بالا یا پایین بودن هورمون تستوسترون و ناباروری مردان

آیا کوچک بودن بیضه باعث ناباروری می شود؟

قبلاً اشاره شد که یکی از عوارض و پیامدهای کوچک شدن بیضه مردان، ایجاد مشکلات ناباروری در آن‌ها است که به وضعیت اسپرم‌ها مربوط می‌شود. از طرفی طبق مطالعات و تحقیقات، تعداد اسپرم‌ها رابطه مستقیمی با اندازه بیضه‌ها دارد. به عبارتی مردان دارای بیضه‌های کوچک‌تر، اسپرم کمتری نسبت به دیگر افراد تولید می‌کنند؛ بنابراین همین موضوع روی کاهش قدرت و کیفیت باروری آن‌ها اثر می‌گذارد.

کوچک شدن بیضه‌ها سطح کمتری از اسپرم تولید می‌کند

نقش اندازه بیضه‌ها در تولید تستوسترون و اسپرم

با توجه به این‌که اندازه بیضه‌ها در مردان دارای طیف بسیار گسترده‌ای است، تولید مناسب تستوسترون و اسپرم نیز معمولاً بدون مشکل انجام می‌شود و اختلالی ایجاد نمی‌کند.

البته طبق بعضی تحقیقات، بزرگ‌تر بودن بیضه‌ها می‌تواند سطح بالاتری از اسپرم و تستوسترون را تولید نماید. این در حالی است که ابتلا به بیماری‌هایی نظیر کلاین فلتر _ناشی از کروموزوم اضافی X_ با علائمی نظیر بیضه‌های کوچک و کم‌تحرک، رشد بافت پستان، صورت و بدن بدون مو و… باعث اختلال در تولید تستوسترون و عملکرد اسپرم می‌شود و مشکلات ناباروری را پدید می‌آورد.

به‌طورکلی، کاهش سطح تستوسترون با عنوان هیپوگنادیسم، دارای علائمی همچون کم‌مو بودن بدن و صورت، بیضه‌های کوچک‌تر از اندازه متوسط، رشد بافت پستان و دیگر علائم مشابه کلاین فلتر می‌باشد که با درمان جایگزینی تستوسترون قابل‌رفع است.

مطابق مطالعات صورت گرفته می‌توان گفت که داشتن تغذیه سالم و مراقبت‌های مداوم از وضعیت بیضه‌ها، کمک زیادی به رفع مشکلات و بیماری‌های آن می‌نماید.

درمان اسپرم صفر در مردان
بیشتر بخوانید: آیا اسپرم صفر قابل درمان است؟


کوچک شدن بیضه

چه زمانی برای کوچک شدن بیضه باید به پزشک مراجعه کرد؟

به مردان توصیه می‌شود که حداقل یک‌بار تحت معاینه پزشک قرار گیرند و از اندازه نرمال و وضعیت طبیعی بیضه‌های خود مطمئن شوند. گاهی کوچک بودن بیضه‌ها یک مشکل جدی است که روی عملکرد جنسی مردان اثر می‌گذارد و گاهی هم هیچ خطر جدی و مهمی ندارند. بنابراین درصورت هرگونه نگرانی درمورد وضعیت بیضه‌ها به راحتی می توان این موضوع را با یک پزشک متخصص در میان گذاشت؛ البته مراجعه به پزشک در موارد زیر ضرورت پیدا می‌کند:

  • مشاهده یک توده بر روی کیسه بیضه
  • عدم بارداری همسر پس از یک سال تلاش برای فرزندآوری
  • مشاهده علائم کاهش تستوسترون ازقبیل کمبود انرژی و مشکلات نعوظ
  • درد، کوچک شدن و تورم یک یا هر دو بیضه
  • رشد غیرمعمول و بیش‌ازحد پستان‌ها
  • احساس درد در ناحیه کمر، شکم و سردرد


به‌طورکلی، در صورت مشاهده علائمی نظیر التهاب و ورم بیضه، احساس درد هنگام دفع ادرار، احساس درد در داخل یا اطراف بیضه‌ها، خروج ترشحات غیرمعمول از آلت تناسلی، احساس درد در پایین شکم یا کمر، حساسیت به لمس در بافت سینه و... باید به پزشک مراجعه کرد.

تماس با ما

برای دریافت هرگونه مشاوره و راهنمایی درباره درمان ناباروری در مردان با ما تماس بگیرید:

03537283090 داخلی 232شماره WhatsAppتلگرامفیسبوکایمیل

نحوه بررسی اندازه بیضه‌ها توسط پزشک

سونوگرافی بیضه‌ها، یکی از راه‌های معمول اندازه‌گیری بیضه‌ها و تعیین مشکلات آن است که با ثبت تصاویری به کمک امواج صوتی، بدون هیچ دردی به تشخیص اختلالات بیضه می‌پردازد؛ البته باید گفت راه‌های دیگری نیز جهت اندازه‌گیری بیضه‌ها وجود دارد که شامل استفاده از دستگاه ارکیدومتر می‌شود. این وسیله که چندین مهره بیضی‌شکل _مشابه بیضه مردان_ را در ابعاد مختلف دارد، به پزشک کمک می‌کند تا اندازه بیضه را حس کند و سپس با یکی از مهره‌های ارکیدومتر تخمین بزند. برای این معاینه، فرد باید در حالت ایستاده قرار گیرد و پزشک طول و پهنای بیضه‌ها را اندازه‌گیری کند.

در معاینه بیضه ها توسط پزشک، بیضه نرمال کمی سفت‌تر لمس می‌شود و ابعاد هر دو بیضه باید کاملاً نزدیک به هم می‌باشد. معمولاً اختلاف اندازه شدید بیضه چپ و راست، علامتی از واریکوسل به‌حساب می‌آید که این بیماری اغلب با آسیب زدن به بیضه چپ، باعث آتروفی در آن بیضه می‌گردد. 

لازم به ذکر است که هم‌زمان با اندازه‌گیری بیضه‌ها باید صفات ثانویه مردانه _تست سطح تستوسترون بدن و انجام آزمایش کامل خون_ بررسی شود تا در ارزیابی عملکرد بیضه به پزشک کمک کند. 

مراجعه به پزشک در صورت هرگونه تغییر در بیضه ها بسیار مهم است


روش های درمان کوچکی بیضه

پزشک برای درمان آتروفی بیضه‌ با توجه به علت کوچک شدن بیضه، داروهای مختلفی تجویز می‌کند. به‌طورکلی روش‌های رایج برای بزرگ شدن بیضه‌ها عبارتست از:

  • تغییر سبک زندگی
  • کنترل دارویی
  • درمان آسیب دیدگی بیضه ها
  • تعادل هورمونی
  • درمان واریکوسل
  • درمان بیضه نزول نکرده
  • داروهای تقویتی و مکمل ها

تغییر سبک زندگی

تغییر سبک زندگی و ترک عادت‌های ناسالم نقش مهمی در بهبود مشکلات مرتبط با بیضه‌ها دارد. ازجمله این اقدامات می‌توان به ایجاد تعادل در خواب روزانه، ترک سیگار و مواد مخدر، قطع مصرف الکل، اجتناب از فعالیت جنسی تا مدتی مشخص _درصورت کوچک شدن بیضه‌ها براثر بیماری عفونی مقاربتی_، در پیش گرفتن رژیم غذایی سالم، ورزش منظم و... اشاره کرد.

کنترل دارویی

کسب اطلاع درمورد عوارض داروهای مختلف و مشورت با پزشک درخصوص داروهای مصرفی، اهمیت بسیار زیادی دارد. معمولاً درصورت ابتلای فرد به بیماری عفونی مقاربتی یا پیچ‌خوردگی بیضه و بروز مشکلاتی همچون درد و آتروفی بیضه، دارو تجویز می‌شود. در مواردی نیز بنابر تشخیص پزشک، فرد نیاز به جراحی پیدا می‌کند.

درمان آسیب دیدگی بیضه ها

اگرچه اغلب آسیب‌های وارده به بیضه‌ها در مدت‌زمان اندکی خودبه‌خود از بین می‌رود؛ اما درصورت ادامه یافتن درد و ناراحتی پس از آسیب یا بروز مشکلاتی همچون تورشن یا پیچ‌خوردگی بیضه باید فوراً به پزشک اورولوژی مراجعه کرد. بدین ترتیب پزشک با معاینه فرد، درمان‌هایی نظیر استراحت، دارودرمانی، عمل جراحی و... را تجویز می‌کند.

تعادل هورمونی

کوچک بودن بیضه‌ها در اثر مشکلات تستوسترون و عدم تعادل هورمونی، عارضه شایعی است که گاهی نیازمند درمان دارویی و یا تغییر شیوه زندگی می‌باشد. درصورت استفاده از تستوسترون مصنوعی برای مقابله با هیپوگنادیسم (کاهش تولید اسپرم و تستوسترون)، پزشک داروهایی همچون HCG، تاموکسیفن و کلومیفن (Clomid) تجویز می‌کند.

درمان واریکوسل

بزرگ شدن و تورم رگ‌های بیضه که تحت عنوان واریکوسل شناخته می‌شود، روی سلامت و رشد بیضه‌ها اثر می‌گذارد و گاهی نیازمند جراحی می‌باشد. البته این اختلال اغلب به درمان خاصی نیاز ندارد؛ اما در صورت انجام عمل واریکوسل، می‌توان با بستن رگ‌های آسیب‌دیده و تغییر جریان خون به سمت رگ‌های سالم در کیسه بیضه، آتروفی بیضه را معکوس کرد و تولید اسپرم را افزایش داد.

درمان واریکوسل
بیشتر بخوانید: آشنایی با عمل واریکوسل بیضه؛ روش ها، فواید و عوارض


درمان بیضه نزول نکرده

بیضه نزول‌نکرده یا بیضه پایین‌نیامده که در بسیاری از نوزادان پسر مشاهده می‌شود، باید با عمل اورکیوپکسی (orchiopexy) و ترجیحاً تا قبل از سن 1 سالگی درمان شود. این عمل، خطر کوچک شدن بیضه‌ها و جلوگیری از رشد آن‌ها را نیز کاهش می‌دهد.

داروهای تقویتی و مکمل ها

لازم به ذکر است که اغلب داروهای تقویتی و مکمل‌های تبلیغ‌شده توسط مجموعه‌های مختلف، فاقد عملکرد مطلوب و مؤثر در افزایش حجم بیضه‌ها هستند و اکثراً نیز استاندارهای لازم را ندارند. همچنین بسیاری از مکمل‌های گران‌قیمت تأییدشده توسط مراجع بهداشتی از عملکرد مؤثری برخوردار نیستند و بنابراین باید تا حد امکان از مصرف این داروها اجتناب کرد. در مصرف داروها و مکمل ها حتما باید با پزشک مشورت کرد. 

جلوگیری از آتروفی بیضه در نوزادان

یکی از بهترین راه‌های جلوگیری از بروز آتروفی یا تشخیص زودهنگام کوچک بودن بیضه‌ها، بررسی و معاینه بیضه نوزادان پسر از بدو تولد توسط پزشک اطفال است. با این کار می‌توان هرگونه مشکلی در بیضه‌های نوزاد را شناسایی کرد و ضمن درمان به‌موقع در همان زمان، از خطرات احتمالی نظیر عقیم شدن و ناباروری در آینده جلوگیری نمود. امروزه حتی می‌توان اندازه بیضه‌های نوزاد و تغییرات آن را پیش از تولد، با کمک سونوگرافی تعیین کرد.

نکته پایانی

با توجه به اهمیت بالای بیضه ها در فعالیت های جنسی مردان و حتی زندگی روزمره آنها، باید به این نکته توجه داشت که افراد به صورت منظم و دوره‌ای اندازه و شکل بیضه ها را بررسی و ارزیابی کنند و درصورت مشاهده هرگونه مشکل با توجه به موارد ذکر شده سریعا به پزشک متخصص مراجعه کنند تا علت کوچک بیضه بررسی گردد.

به این نکته نیز توجه داشته باشید که تغییر سبک زندگی مانند ترک دخانیات معمولا نخستین درمانی است که برای مشکل کوچک شدن بیضه توصیه می‌شود. همچنین رعایت رژیم غذایی مناسب و متعادل با ورزش منظم به درمان بیضه کوچک کمک می‌کند.

سؤالات پرتکرار درباره اندازه بیضه ها

زمان رشد بیضه‌ها تا چه سنی است؟

بیضه‌ها معمولاً به‌طور پیوسته رشد می‌کنند و رشد آن‌ها به‌ویژه تا زمان بلوغ ادامه می‌یابد. بیضه یک نوزاد پسر در بدو تولد حدود ۱ سانتی‌متر مکعب است که اغلب تا سن ۸ سالگی به همان مقدار باقی می‌ماند؛ اما پس از آن دوباره به رشد خود ادامه می‌دهد و با رسیدن به سن بلوغ، رشد موهای اطراف دستگاه تناسلی و ناحیه اسکروتوم (کیسه بیضه) آغاز می‌شود.

باید دانست که باوجود سرعت یکسان رشد هردو بیضه، گاهی یکی از آن‌ها کمی بزرگ‌تر و طولانی‌تر از دیگری رشد می‌کند و در نهایت نیز، بیضه چپ بزرگتر و پایین تر قرار می‌گیرد.

رشد بیضه ها تا زمان بلوغ ادامه دارد

شل شدن بیضه ها نشانه چیست؟

گرما یکی از عوامل اصلی شل شدن پوست کیسه بیضه است که کمک می‌کند تا هرنوع توده یا موارد غیرمعمول در ناحیه بیضه راحت‌تر شناسایی گردد. به‌طورکلی، شل شدن بیضه‌ها علامت خطرناکی به شمار نمی‌آید؛ اما درصورت همراه شدن با علائم دیگری نظیر درد پروستات یا درد در یک طرفه بیضه، باید به پزشک مراجعه نمود.

آیا اندازه بیضه ها یکسان است؟

همان‌طور که اشاره شد، اغلب یکی از بیضه‌ها کمی بزرگ‌تر از دیگری به نظر می‌رسد که عاملی جدی محسوب نمی‌شود؛ بااین‌حال، هرگونه تغییر در ابعاد و شکل یک یا دو بیضه باید به اطلاع پزشک رسانده شود. ضمناً مشاهده علائمی مانند درد و تورم در بیضه‌ها نیز ممکن است از نشانه‌های سرطان بیضه یا پیچش بیضه ناشی از پیچ‌خوردگی بند ناف (بند اسپرماتیک) باشد.


15 دیدگاه

نظر شما

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام وقت بخیر،مشکل کوچکی هردو بیضه دارم و اصلا بیضه هام رشد نکردن متاسفانه با مصرف دارو به هیچ نتیجه ای نرسیدم.لطفا راهنمایی کنید متشکرم

    • پیش فرض
      حبیب ابراهیمی
      -

      سلام دوست عزیز. باید به ارولوژیست مراجعه کنید تا معاینه شوید و در صورت لزوم سونوی بیضه انجام شود تا روش درمانی مناسب شما مشخص شود.

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    باسلام بیضه سمت چپ من کوچک هست از بچگی وگاهی درد میاره تابحال اقدامی نکردم . الان ۴۴ سالمه آیا مشکلی بعدها بوجود میاره برام؟؟؟؟

    • پیش فرض
      حبیب ابراهیمی
      -

      سلام دوست عزیز. برای پاسخ نیاز به معاینه فیزیکی است. به پزشک اورولوژیست مراجعه کنید.

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام جسارتا آیا حرارت زیاد منجر به آسیب رساندن به بیضه ها میشود؟ و آیا بر ترشح هورمون تستسترون تاثیر مبگذارد بسیار مشاهده کرده ام که اشاره به تاثیر حرارت بر ناباروری شده است اما بر ترشح هورمون تستسترون و تحلیل بیضه ها چگونه است؟ تشکر.

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام علیکم من چند روزی هست بیضه درد دارم ۲روز نخوابیدم و بدنم خیلی سرد بود بیاد چیکار کنم

    • پیش فرض
      حبیب ابراهیمی
      -

      سلام دوست عزیز

      برای معاینه به متخصص اورولوژی مراجعه کنید.

    • پیش فرض
      حبیب ابراهیمی
      -

      سلام دوست عزیز

      برای معاینه به متخصص اورولوژی مراجعه کنید.

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    ببخشید دکتر من چند باری رفتم دکتر و معاینه شدم گفتن هیچیت نیست سونوگرافی و آزامیش هورمون تستسترون هم رفتن تو اونا هم هیچی نبود همچی سالم نه واریکوسل نه چیز دیگه ای ولی من احساس میکنم میل جنسیم کم شده و بیضه هام کوچک میشن درحالی ک یه ماه نمیشه توسط پزشک چک شدم خواستم بدونم اگر بیضه هیچ اشکالی و بیماری نداشته باشه بازم امکانش هست کوچیک بشه خیلی ذهنمو درگیر کرده یجورایی وسواس گرفتم سر این موضوع

    • پیش فرض
      حبیب ابراهیمی
      -

      سلام دوست عزیز

      برای پاسخ لازم است که ازمایش های شما بررسی شوند. شما می توانید از طریق شماره 09223401365 نتایج ازمایشات خود را ارسال کنید.

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام دکترمن یکسال هست هردوبیضهام خیلی بزگ شدن بادارورفع شددوباراماحالاکوچک داره میشه میل جنسیمم کم شده بیضه سمت چپم درد داره سمت راستم خیلی شل چکار باید بکن درمان میشه

    • پیش فرض
      فاطمه وجهی
      -

      دوست عزیز سلام

      باید به پزشک مراجعه و سونوی بیضه انجام شود

  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام خسته نباشید یه مدت پیش عفونت بیضه داشتم و بیضه راستم ورم کرد با دارو بهتر شد ولی الان بیضه سمت چپم کوچیکتر شده خاستم ببینم مشکل چیه باید چیکار کنم

    • پیش فرض
      فاطمه وجهی
      -

      دوست عزیز سلام

      باید به پزشک ارولوژ مراجعه کنید و معاینه و سونو انجام بشه تا مشخص شه علت

      ممکنه اتروفی یا واریکوسل باشه


  • پیش فرض
    کاربر
    -

    سلام من ۳ سال پیش عمل فتخ شکم داشتم والان بیضه سمت راستم خیلی کوچیک شده سونو انجام دادم ودکتر گفته باید عمل شید وتخلیه کنم آیا راهی برای درمان هست تا عمل نکنم