داروهای باروری از جمله مهمترین درمان های ناباروری می باشند که به دو دسته تزریقی و خوراکی تقسیم می شوند. این داروها هورمون های اثرگذار بر تخمک گذاری را تحت تأثیر قرار می دهند. استفاده از این داروها در کنار روش های کمک باروری، سبب افزایش شانس باروری می شود. لازم به ذکر است تمامی داروها باید با تجویز پزشک مصرف شود. اگر تمایل دارید درباره روش های درمان ناباروری بیشتر بدانید، اینجا کلیک کنید.

داروهای ناباروری

داروهای تحریک کننده تخمدان

از رایج ترین داروهای درمان ناباروری، داروهای تحریک تخمدان برای تخمک گذاری می باشد. این داروها سبب آزاد شدن بیش از یک تخمک بالغ در زمان تخمک گذاری می شوند؛ اغلب این داروها در خلال پروسه های کمک باروری تجویز می شوند. برخی از این داروها عبارتند از:

  • قرص های کلومیفن سیترات

نام تجاری این دارو کلومید یا سروفن می باشد. این دارو سبب انتشار هورمون هایی نظیر FSH، آزاد کننده گنادوتروپین و LH و در نتیجه تحریک تخمدان برای آماده کردن تخمک می شود. شروع مصرف این دارو اغلب از روز سوم تا روز پنجم عادت ماهیانه بوده و به مدت ۵ روز مصرف می شود. تقریباً ۷ روز پس از پایان مصرف این قرص، تخمک گذاری آغاز می شود.

  • هورمون گنادوتروپین جفتی انسان یا HCG

این داروی هورمونی در کنار دیگر داروهای درمان ناباروری، برای تحریک تخمک گذاری تجویز می شود. این دارو به صورت تزریق درون عضله ای مورد استفاده قرار می گیرد. تزریق این دارو به راحتی انجام می پذیرد و فرد می تواند با یک آموزش ساده آن را در منزل نیز انجام دهد.

  • قرص های لتروزول (Letrozol) : آناستروزول

بسیاری از پزشکان با توجه به تأثیر این قرص در بارداری، برای تحریک تخمک گذاری از لتروزول استفاده می کنند و آن را جایگزین خوبی برای قرص کلومیفن می دانند. از لتروزول برای درمان تخمدان پلی کیستیک، زنان مقاوم شده در برابر کلومیفن و نیز درمان ناباروری استفاده می شود:

داروهای درمان ناباروری

۱-زنان مبتلا به تنبلی تخمدان:

در بانوان مبتلا به تنبلی تخمدان، تخمدان ها بزرگ تر از اندازه طبیعی خود می شوند و به دلیل وجود تعداد زیادی کیست کوچک، تخمک هایی نابالغ آزاد می کنند.

اغلب در افراد مبتلا به تنبلی تخمدان که بدن آنها نسبت به درمان با قرص کلومیفن جواب نداده است، از قرص لتروزول استفاده می شود. تحقیقات نشان داده میزان تحریک تخمدان با استفاده از قرص لتروزول نسبت به کلومیفن، ۳ درصد بیشتر است. به علاوه زنانی که برای درمان تنبلی تخمدان خود از قرص لترزول استفاده می کنند، به نسبت زنانی که از قرص کلومیفن استفاده می کنند فرزندان سالم تری به دنیا می آورند.

۲- افراد مقاوم شده به کلومیفن:

در صورتی که فرد، بعد از سه دوره مصرف کلومیفن و افزایش دوز آن پاسخ مناسبی برای درمان دریافت نکند و نتواند تخمک های بالغ برای باروری تولید نماید، پزشک برای او قرص لتروزول تجویز می کند.

۳- درمان ناباروری و پیش سرطان:

در بانوان مبتلا به سرطان سینه از نوع استروژنیک، مصرف داروهایی با سطح بالای استروژن به منظور باروری تخمک موجب رشد سریع تر تومور سرطان می شود. در چنین مواردی قرص لتروزول بدون افزایش سطح استروژن، به تحریک تخمدان ها و آزاد شدن تخمک بالغ کمک می کند.

عوارض جانبی قرص لتروزول

باید اشاره کرد که قرص لتروزول با وجود مزایای خوب خود، عوارض جانبی و خطراتی نیز دارد که از جمله آن ها می توان به سردرد و سرگیجه، بی خوابی و خستگی، درد قفسه سینه، گر گرفتگی، درد در ناحیه شکم و کمر، درد های استخوانی و همچنین تهوع اشاره کرد.

داروهای درمان ناباروری

چه کسانی نباید از قرص لتروزول استفاده کنند؟

مصرف قرص لتروزل برای اغلب بیماران ممانعتی ندارد؛ اما لازم است برخی افراد از مصرف آن پرهیز نمایند؛ از جمله:

  • افراد دارای حساسیت مزمن به قرص لتروزول
  • مادران شیرده
  • مادران باردار
  • زنان در آستانه یائسگی
  • افراد زیر ۱۸ سال

زمان مصرف قرص لترزول

اگر مصرف قرص لتروزول از روز سوم قاعدگی آغاز شود، تخمک گذاری بین روزهای ۱۴ تا ۱۷ چرخه قاعدگی صورت می گیرد. در این شرایط برای ایجاد لقاح، باید در فاصله روزهای ۱۱ تا ۱۸ قاعدگی، هر روز یا یک روز درمیان رابطه جنسی برقرار کرد. در صورت مصرف قرص از روز پنجم قاعدگی نیز تخمک گذاری بین روزهای ۱۶ تا ۱۹ قاعدگی اتفاق خواهد افتاد که بهترین زمان برای برقراری رابطه جنسی، بین روز های ۱۳ تا ۲۱ قاعدگی _به شکل هر روز یا یک روز در میان_ می باشد. لازم به ذکر است که برای تشخیص زمان تخمک گذاری، روش های زیاد وجود دارد و می توان با مشورت پزشک خود، یکی از آن ها را انتخاب نمود.

مقایسه کلومیفن و لتروزول

در مقایسه این دو داروی رایج باید گفت که فولیکول های بالغ شده با مصرف لتروزول، تعداد کمتری نسبت به مصرف کلومیفن دارد. این موضوع، شانس چند قلوزایی را برای کسانی که قرص لتروزول مصرف می کنند کاهش می دهد. به علاوه، لتروزول به نسبت کلومیفن ضخامت آندومتر بیشتری ایجاد می کند.

  • اویترل (Ovitrelle) کوریونیک نو ترکیب انسانی

این دارو با هدف ایجاد تخمک گذاری و بارداری، به صورت زیر پوستی در ناحیه دور ناف تزریق می شود. انتظار می رود ۲۴ تا ۴۸ ساعت پس از تزریق HCG تخمک گذاری انجام گیرد. امروزه HCG به دو صورت تخلیص شده از ادرار زنان باردار و نوترکیب، در بازار وجود دارد. نوع تخلیص شده آن از ادرار زنان باردار (Pregnyl-choriom) به صورت عضلانی و نوع نوترکیب آن (Ovitrelle) به صورت زیرجلدی تزریق می شود.

داروهای درمان ناباروری
  • سیکلوژست (Cyclogest)

سیکلوژست، یک از داروهای درمان ناباروری و حاوی هورمون پروژسترون است؛ هورمونی که در طول پریود و مراحل اولیه حاملگی بانوان دخیل می باشد. وجود پروژسترون برای عملکرد طبیعی تولید مثل و باروری ضرورت دارد و در طول سیکل قاعدگی و دوره حاملگی، مقدار آن در بدن به صورت طبیعی کم و زیاد می شود. سیکلوژست در قالب یک شیاف، از طریق واژن یا مقعد مورد استفاده قرار می گیرد. پس از استفاده آن، چربی موجود در شیاف ذوب و هورمون موجود در آن آزاد می گردد و بدین ترتیب توسط شبکه گسترده عروق واژن یا مقعد جذب می شود. اغلب پزشک برای جلوگیری از سقط جنین، چند روز پس از انتقال جنین در روش آی وی اف پروژسترون را به صورت تزریقی یا شیاف واژینال تجویز می کند. این هورمون سبب رشد کافی دیواره رحم و بهبود لانه گزینی جنین می شود.

  • متفورمین (گلوکوفاژ):

داروی متفورمین یا گلوکوفاژ، اغلب برای افراد مبتلا به تنبلی تخمدان که تغییر رژیم غذایی، کاهش وزن و ورزش منظم موجب نگه داشتن سطح قند خون آنان در وضعیت نرمال نمی شود، تجویز می گردد.

  • قرص استرادیول

داروی استرادیول حاوی نوعی استروژن می باشد که به دو صورت قرص و آمپول در دسترس است. استروژن ها که به عنوان هورمون های زنانه در تخمدان ها تولید می شوند، در زنان سالم موجب رشد و نمو اندام جنسی، عملکرد طبیعی سیستم ادراری_تناسلی و افزایش پایداری عروق خونی می گردند. باید اشاره کرد که این قرص در مواردی نظیر هیپوگونادیسم (کم کاری غدد جنسی)، واژینیت آتروفیک (عفونت، التهاب و خشکی واژن)، نارسایی اولیه تخمدان، درمان علائم دوره یائسگی، خونریزی رحمی و سرطان پستان و پروستات به کار می رود. استعمال دخانیات، اثر این دارو را در بدن کاهش و عوارض جانبی آن را افزایش می دهد. به علاوه استفاده طولانی مدت از این دارو بدون مصرف همزمان پروژستین، ریسک ابتلا به سرطان جداره رحم را بالا می برد.

داروهای ناباروری
  • هورمون FSH

این داروی هورمونی سبب تحریک تخمدان شده و به صورت زیر جلدی تزریق می شود. امکان تزریق این دارو در منزل به سادگی با یک آموزش ساده امکان پذیر می باشد. باید اشاره کرد که داروی هورمون FSH نسبت به گنادوتروپین های ادراری، قدرت و تاثیرگذاری بیشتری دارد.

  • هورمون گنادوتروپین یائسگی انسان یا hmg

این داروی هورمونی، ترکیبی از هورمون FSH و LH بوده که یکی از قوی ترین داروهای باروری محسوب می شود.

  • هورمون آزاد کننده گنادوتروپین یا gnrh

این دارو سبب تحریک و رها شدن هورمون FSH و هورمون LH از غده هیپوفیز می شود. این دارو اغلب به صورت تزریقی تجویز می شود.

عوارض جانبی مصرف داروهای تحریک تخمدان

  • حساسیت
  • عفونت
  • تورم
  • کبودی
  • تحریک بیش از حد تخمدان
سایر داروهای موثر در درمان ناباروری

دیگر داروهای موثر در درمان ناباروری

سایر داروهایی که برای بهبود باروری توسط پزشک تجویز می شود عبارتند از:

  • آسپرین : در برخی از موارد خاص پزشک برای کاهش خطر سقط جنین آسپرین تجویز می کند.
  • هپارین : در مواردی که خانم سقط مکرر را تجربه کرده باشد، پزشک این دارو را تجویز می کند.
  • مدورل : این دارو برای کمک به لانه گزینی تخمک بارور شده تجویز می شود.
  • آنتاگون و ستروتاید : این دارو برای مهار تخمک گذاری زودرس توسط پزشک تجویز می شود.

مطالب پیشنهادی

افزودن دیدگاه