یکی از روش های تعیین سلامت اندام های تولید مثل و دستگاه های جنسی به منظور شناسایی علل ناباروری و مشکلات بارداری (مانند سقط جنین)، استفاده از عکس رنگی رحم است. در عکس رنگی رحم (هیستروسالپنگوگرافی)، از نوعی اشعه ایکس برای بررسی رحم و لوله های فالوپ و همچنین برای بررسی سقط جنین ناشی از مشکلات رحمی استفاده می شود. در برخی از موارد انسداد موجود در لوله های رحم در حین انجام عکسبرداری رنگی باز شده و امکان بارداری برای فرد ایجاد می شود.

عکس رنگی رحم

عکس رنگی رحم چیست؟

عکس رنگی رحم، آزمایشی با استفاده از نوعی اشعه ایکس به نام فلوروسکوپی است که برای تشخیص و درمان مورد استفاده قرار می گیرد. تصویربرداری با اشعه ایکس شامل قرار دادن بخشی از بدن در معرض اشعه ایکس برای ایجاد تصاویری از داخل بدن است. فلوروسکوپی روشی است که امکان مشاهده اندام های داخلی بدن در حال حرکت و ایستا را فراهم می کند. در طول عکس رنگی رحم، رحم و لوله های رحمی از مواد حاجب محلول در آب پر شده و سپس رادیولوژیست با استفاده از فلوروسکوپی، آناتومی رحم و لوله های رحمی را بررسی می کند.

عکس های رنگی رحم چه کاربردهایی دارد؟

  • تشخیص علل سقط های مکرر ناشی از ناهنجاری های مادرزادی یا اکتسابی رحم
  • بررسی شکل و ساختار رحم و لوله های رحمی
  • تشخیص تومور و سرطان رحم
  • بررسی چسبندگی رحم
  • بررسی فیبروم رحم

در برخی از موارد افراد برای جلوگیری از بارداری، اقدام به بستن لوله های رحم می کنند که در این صورت پزشک برای اطمینان از بسته بودن لوله ها از عکس رنگی رحم استفاده می کند. البته برعکس این موضوع هم صادق است؛ یعنی در مواردی که فرد لوله های رحم را پس از عقیم سازی مجدداً باز کند، پزشک برای بررسی و اطمینان از باز بودن لوله ها، از عکس رنگی رحم استفاده می کند.

مزایای عکس رنگی رحم

آمادگی های قبل از عکس برداری رنگی

بهترین زمان برای گرفتن عکس رنگی از رحم، یک هفته پس از قاعدگی و قبل از تخمک گذاری است. در برخی از موارد پزشک به بیمار تجویز می کند که شب قبل از انجام عکسبرداری رنگی از رحم، یک مسهل مصرف کند تا روده ها تخلیه شوند. همچنین قبل از انجام عکسبرداری یک داروی آرامبخش خفیف یا ضد درد به فرد داده می شود و از وی خواسته می شود تا تمام یا بخشی از لباس خود را با لباس مخصوص تعویض کند و برخی از پزشکان نیز مصرف آنتی بیوتیک را قبل و پس از عکسبرداری رنگی از رحم تجویز می کنند. از دیگر اقدامات پیش از عکس برداری می توان به ثبت اطلاعات سابقه بیماری های عفونی و مقاربتی در پرونده پزشکی و همچنین معایناتی جهت شناسایی التهاب، عفونت های واژن و گودی لگن اشاره کرد.

لازم به ذکر است که در طول عکس برداری رنگی از رحم باید جواهرات، دندان مصنوعی، عینک و هر نوع شی فلزی که ممکن است تصویر اشعه ایکس را مختل سازد، از فرد دور شود.

نحوه انجام عکس برداری رنگی از رحم

این مدل عکسبرداری به صورت سرپایی و مشابه معاینه زنان در حالتی که فرد به پشت بر روی تخت دراز کشیده، انجام می پذیرد. پزشک با وارد کردن اسپکولوم به داخل واژن، دهانه رحم بیمار را تمیز کرده و سپس یک کاتتر وارد رحم می کند. اسپکولوم از داخل واژن خارج شده و بعد بیمار زیر دوربین قرار می گیرد. سپس مواد حاجب از طریق کاتتر وارد بدن می شود و با پر شدن حفره رحم، شکم و لوله های رحم، تصاویر فلوروسکوپی گرفته می شود که در صورت مشاهده ناهنجاری، پزشک پس از ۳۰ دقیقه مجدد عکس برداری را تکرار می کند و در نهایت پس از پایان تصویربرداری، کاتتر از بدن خارج شده و بیمار می تواند بنشیند.

مزایای عکس برداری رنگی از رحم

  • این روش دارای عوارض بسیار کم و کم تهاجمی است.
  • انجام عکس رنگی رحم مدت زیادی طول نخواهد کشید؛ ولی اطلاعات ارزشمندی را در اختیار پزشک قرار می دهد.
  • در برخی از موارد این روش سبب برطرف شدن انسداد لوله های فالوپ شده و به بیمار امکان بارداری می دهد.
  • بعد از انجام آزمایش هیچ اثری از تابش اشعه در بدن باقی نخواهد ماند.
  • این اشعه هیچ خطری برای فرد ایجاد نمی کند.
عوارض عکس برداری رنگی از رحم

عکس رنگی رحم، ممکن است چه عوارضی داشته باشد؟

برخی عوارض عکس رنگی رحم عبارتست از:

  • احساس درد خفیف و گرفتگی عضلات پس از تزریق ماده حاجب
  • سوزش خفیف پوشش حفره شکمی
  • لکه بینی واژینال تا چند روز پس از عکسبرداری رنگی
  • سرگیجه و تهوع کوتاه مدت

لازم به ذکر است که در صورت مشاهده علائمی از قبیل دردهای شکمی و واژنی شدید و طولانی، خونریزی نامعمول واژن، تب و غش باید بلافاصله به پزشک مراجعه کرد‌.

ارزیابی نتایج عکس رنگی از رحم

بررسی نتایج عکس رنگی رحم، مواردی نظیر اختلالات لوله رحم، مشکل پر نشدن تمام بخش های لوله ها از مایع حاجب و… شناسایی می شود که در نهایت منجر به تجویز آزمایش های تکمیلی و نظارت درمانی کامل تر توسط پزشک می گردد و بررسی های جامع تری برای تشخیص مشکلات احتمالی را در پی خواهد داشت.

آیا عکس‌برداری رنگی از رحم درد دارد؟

دردناک بودن عکس رنگی رحم، معمولاً بسیار کم و قابل‌تحمل می‌باشد. میزان احساس درد در خانم‌ها متفاوت است و بیشتر حین تزریق ماده رنگی و نیز در زنان دارای انسداد لوله فالوپ احساس می‌شود. برای تحمل این درد می‌توان از بیهوشی حین عکس‌برداری و گاهی بی‌حسی استفاده کرد. در ضمن، فرایند تست هیستروسالپنگوگرافی نیز حداکثر ۳۰ دقیقه طول خواهد کشید.

مطالب پیشنهادی

افزودن دیدگاه