در برخی از موارد تجویز دارو یا روش های مختلف کمک باروری قادر به برطرف کردن علل ناباروری نمی باشد؛ بطور مثال در بعضی زنان با وجود سالم بودن اندام باروری، به علت وجود مواردی نظیر سن بالا، کیفیت ضعیف تخمک ها، یائسگی زودرس و اختلالات دیگر امکان باروری وجود ندارد. استفاده از تخمک اهدایی برای این افراد تنها راه باروری است. در این موارد در محیط آزمایشگاه، با استفاده از روش آی وی اف، تخمک اهدایی و اسپرم های مردی که همسر گیرنده تخمک است، لقاح یافته و جنین حاصل به داخل رحم زن نابارور منتقل می شود. در این مقاله ابتدا به توضیح مراحل استفاده از تخمک اهدایی پرداخته و در ادامه شرایط اهدای تخمک، شرایط زوج دریافت کننده و موارد قانونی و فقهی مرتبط را شرح می دهیم. اگر تمایل دارید در مورد روش های درمان ناباروری بیشتر بدانید، اینجا کلیک کنید.

درمان ناباروری با تخمک ضعیف

تخمک اهدایی برای چه افرادی تجویز می شود؟

خانم هایی که تخمک آن ها کیفیت ضعیفی دارد یا خانم هایی که حداقل در سه سیکل کمک باروری، جنین آن‌ها کیفیت خوبی نداشته است و یا در مواردی که بیماری ژنتیکی از مادر به جنین قابل انتقال است و استفاده از روش های آزمایشگاهی موجود نظیر PGD و… نتواند برای درمان و شناسایی اختلالات ژنتیکی کاری انجام دهد، فرد به استفاده از روش های جایگزین نظیر تخمک اهدایی روی می آورد. بطور کلی می توان گفت افراد زیر می توانند برای باروری از تخمک اهدایی استفاده کنند:

  • افراد بالای ۳۹ سال
  • خانم‌های مبتلا به هایپرگنادوتروپی
  • مبتلایان به نارسایی زودرس تخمدان‌ها
  • افراد دارای سابقه جراحی اووفورکتومی (خارج کردن تخمدان‌ها)
  • افراد دارای سابقه شیمی درمانی یا پرتودرمانی
  • پاسخ ندادن تخمدان‌ها به داروهای تحریک تخمک گذاری
  • وجود علائم قطعی ذخیرۀ پایین تخمدان
  • سقط مکرر غیر قابل درمان
  • زنان یائسه

مراحل گرفتن تخمک اهدایی چگونه است؟

به طور کلی، باتوجه به محدود بودن بانک تخمک و نیاز به یافتن مناسب‌ترین گزینه‌های اهدایی، معمولاً فرایند دریافت تخمک یا جنین اهدایی زمان‌بر می‌باشد؛ البته درصورت تمایل زوجین به دریافت تخمک از اهداکننده آشنا، بدون نیاز به مراجعه به بانک تخمک می‌توان با اهداکننده موردنظر برای انجام معاینات و بررسی‌های اولیه به پزشک مراجعه کرد. درصورت انتخاب اهداکننده ناشناس هم امکان اطلاع از مشخصات فیزیکی و ظاهری، سطح سواد، موقعیت شغلی و پیش‌زمینه قومیتی وی نیز وجود خواهد داشت. پس از تعیین اهداکننده جنین یا تخمک، مشاوره‌های مختلفی در زمینه مسائل پزشکی، تأثیرات روانی و نکات اخلاقی این عمل به زوج دریافت‌کننده ارائه می‌گردد. سپس درصورت آشنا بودن اهداکننده، قراردادی قانونی برای تعهدات و ارتباطات آینده تنظیم می‌شود.

مراحل انجام ivf با تخمک اهدایی

مراحل تخمک اهدایی با استفاده از روش آی وی اف

قبل از انجام عمل اهدای تخمک

  • فرد اهدا کننده باید طبق برنامه اعلام شده از جانب مرکز ناباروری به مرکز مراجعه کند. در اولین مراجعات، فرد اهدا کننده باید توسط پزشک زنان معاینه شده و مورد سونوگرافی قرار گیرد.
  • از شرایط اهدا تخمک سلامت جسمی اهدا کننده و عدم اعتیاد است؛ بنابراین اهدا کننده تخمک باید آزمایشاتی نظیر ایدز، هپاتیت، اعتیاد و… را انجام دهد و در نهایت پزشک پس از بررسی تمام موارد به فرد، مجوز اهدای تخمک می دهد.
  •  پزشک برای انتخاب اهدا کننده مناسب برای هر فرد، علاوه بر سلامت فرد اهدا کننده تخمک مواردی نظیر تشابه خصوصیات ظاهری (فنوتیپی) از جمله رنگ پوست، رنگ چشم، رنگ مو و ساختمان بدنی اهداکننده و دریافت کننده و نیز محرمانه ماندن هویت اهدا کننده از دریافت کننده را در نظر می گیرد.

انجام عمل آی وی اف با تخمک اهدایی

  1. برای انجام عمل IVF با استفاده از تخمک اهدایی، پزشک سیکل قاعدگی فرد گیرنده را با فرد اهدا کننده تخمک هماهنگ می کند. این موضوع در حدود یک ماه زمان می برد. باید دانست که هماهنگ کردن چرخه قاعدگی اهداکننده و دریافت‌کننده تنها درصورت استفاده از تخمک تازه و غیرمنجمد انجام می‌شود؛ اما برای استفاده از تخمک‌های فریزشده نیازی به این کار نیست.
  2. سپس فرد اهدا کننده تخمک پس از انجام سونوگرافی وارد پروسه مصرف داروهای تحریک تخمدان و تخمک گذاری می شود. اغلب این داروها برای مدت ۱۰ روز مصرف می شوند و شامل گنادوتروپین‌ها برای تحریک تخمک‌گذاری می‌باشند.
  3. پس از اینکه فولیکول ها به اندازه مناسب رسید، پزشک روز خاصی را برای خارج کردن تخمک ها از تخمدان فرد اهدا کننده تخمک تعیین می کند. این کار به کمک دستگاه سونوگرافی و یک سوزن مخصوص به صورت واژینال انجام می‌گیرد. ضمناً در همان روز از همسر فرد گیرنده تخمک اهدایی نیز نمونه اسپرم گرفته می شود.
  4. پزشک از هماهنگی گروه خونی اسپرم، تخمک و فرد دریافت‌کننده اطمینان می‌یابد.
  5. تخمک اهدایی با اسپرم همسر فرد گیرنده تخمک اهدایی در آزمایشگاه تحت لقاح قرار می گیرد. عمل تخمک کشی یک عمل سرپایی با بیهوشی مختصر می باشد.
  6. پس از آغاز لقاح، سلول تخم باید برای گذراندن چند تقسیم سلولی، حدود ۳ الی ۵ روز در آزمایشگاه بماند.

لازم به ذکر است قبل از انجام تخمک کشی، فرد اهدا کننده تخمک و همسر فرد گیرنده تخمک برای مدت چند ساعت صیغه موقت خواهند شد تا جنین تشکیل شده در آزمایشگاه مشروع باشد.

 بعد از انجام IVF

  • شرایط کلی سلامت فرد دریافت‌کننده تخمک بررسی می‌شود.
  • جنین تشکیل شده از اسپرم همسر فرد گیرنده و تخمک اهدایی به داخل رحم فرد گیرنده تخمک انتقال پیدا می کند. اغلب بین دو تا سه رویال در هر سیکل IVF انتقال داده می شود.
  • فرد گیرنده تخمک پس از ۱۴ روز می تواند برای انجام آزمایش بارداری اقدام کند که درصورت وقوع لانه‌گزینی و آغاز رشد جنین، نتیجه تست بارداری مثبت خواهد بود.

درمان ناباروری به کمک تخمک فریزشده

مراحل ذکرشده در بالا، به درمان ناباروری با استفاده از تخمک‌های تازه اختصاص داشت؛ با این حال، گاهی زوج‌های نابارور اقدام به درمان با تخمک‌های اهدایی فریزشده می‌نمایند که تفاوت‌های اندکی با روش قبل دارد.

همان‌گونه که بیان شد، در این روش نیازی به ایجاد هماهنگی بین سیکل پریود اهداکننده و دریافت‌کننده نیست و صرفاً دریافت‌کننده باید برخی داروهای ضروری مانند قرص‌های ضد بارداری را برای سرکوب تخمک‌گذاری استفاده نماید. به علاوه، تخمک‌های اهدایی فریزشده باید پس از گرم شدن و رفع انجماد، با اسپرم مرد لقاح یابد. همچنین اگر زوج نابارور، متقاضی دریافت جنین اهدایی _به جای تخمک اهدایی_ باشند، فرایند رفع انجماد جنین و انتقال آن به رحم گیرنده نیز به همین ترتیب خواهد بود.

فرآیند تخمک اهدایی چقدر طول می‌کشد؟

پس از تعیین اهداکننده مناسب، روند آماده‌سازی برای استخراج تخمک و ایجاد لقاح آزمایشگاهی و سپس انتقال به رحم مادر، بین ۴ تا ۶ هفته زمان می‌برد؛ البته درصورت استفاده از جنین یا تخمک اهدایی، کل فرایند در مدت‌زمان ۶ هفته به اتمام می‌رسد.

شرایط گیرندگان تخمک اهدایی

شرایط گیرندگان تخمک اهدایی

  • داشتن معرفی نامه پزشک برای استفاده از تخمک اهدایی
  • سن زیر ۴۵ سال
  • عدم ابتلا به بیماری هایی که سبب ایجاد خطر جدی برای مادر و جنین می شود
  • عدم ابتلای زوجین به بیماری هایی نظیر ایدز، هپاتیت، سفیلیس و…
  • عدم اعتیاد زوجین
  • داشتن رحم و آندومتر مناسب برای بارداری

مدارک لازم برای دریافت تخمک

  • شناسنامه زوجین و کپی از صفحات اول و دوم آن
  • سند ازدواج و کپی از صفحات یک تا چهارم آن
  • یک قطعه عکس ۴×۳ از هر کدام از زوجین
  • دفترچه بیمه

مدارک لازم برای اهداکنندگان تخمک

  • شناسنامه و کپی از صفحات اول و دوم آن
  • سند طلاق و یا فوت نامه همسر و کپی از صفحات آن
  • یک قطعه عکس ۴×۳
  • دفترچه بیمه
شرایط اهدا کننده تخمک

شرایط اهدا تخمک

  • سن بین ۲۱ الی ۳۵ سال
  • بیوه یا مطلقه غیرشیرده
  • ترجیحاً دارای فرزند سالم
  • سلامت کامل از نظر ژنتیکی
  • عدم ابتلا به بیماری هایی نظیر ایدز، هپاتیت، سفلیس و….
  • عدم اعتیاد
  • حجم و ذخیره نرمال تخمدان ها
  • مشاوره با روانکاو یا روانپزشک

نظر فقه و قانون درباره تخمک اهدایی

با توجه به وجود تفاوت نظر مراجع عظام تقلید توصیه می شود در صورت تمایل برای استفاده از تخمک اهدایی یا اهدای تخمک نسبت به فتاوای مرجع تقلید خود آگاهی های لازم کسب شود. از طرفی جهت انجام امور قانونی، قبل از شروع پروسه، طی یک جلسه مشاوره حقوقی، زوج دریافت کننده تخمک اهدایی و اهدا کننده تخمک نسبت به حقوق و وظایف خود مطلع شده و به سؤالات آن ها پاسخ داده می شود و پس از رضایت طرفین دریافت کننده و اهدا کننده تخمک، قراردادی فی مابین آن ها منعقد خواهد شد.

لازم به ذکر است فرد اهدا کننده تخمک نسبت به جنین حاصل از IVF هیچ حق و حقوقی نخواهد داشت و از لحاظ قانونی جنین های حاصل به زوج دریافت کننده تخمک اهدایی تعلق خواهد داشت.

مزایا و معایب استفاده از تخمک اهدایی چیست؟

استفاده از جنین اهدایی یا تخمک اهدایی، دارای مزایا و معایبی است که پیش از اقدام به این عمل، باید مدنظر قرار گیرد. مزایای روش اهدای تخمک عبارتند از:

  • افزایش میزان موفقیت IVF با استفاده از تخمک اهدایی به دلیل سن پایین اغلب اهداکننده‌ها و کیفیت بالای تخمک‌ها
  • هزینه به‌صرفه این روش در مقابل شانس بالای موفقیت
  • هزینه کمتر استفاده از تخمک یا جنین فریزشده در مقابل تخمک تازه

از معایب دریافت تخمک یا جنین اهدایی باید به موارد زیر اشاره کرد:

  • عدم ارتباط ژنتیکی مادر و نوزاد در روش اهدای تخمک
  • افزایش ریسک بارداری چندقلو _در حدود ۴۰ درصد موارد_ و درنتیجه افزایش خطر سقط جنین و زایمان زودرس
  • خطر مضاعف بارداری چندقلو در زنان بالای ۴۰ سال
  • احتمال نارس بودن و وزن کم نوزاد در حین تولد
  • احتمال بروز برخی نواقص در مواردی نادر
اهدای تخمک

خطرات اهدای تخمک برای اهدا کننده

  • مشکلات تزریق

پزشک برای تحریک تخمدان از داروهای هورمونی تزریقی استفاده می کند تا تخمدان تخمک های سالم آزاد کند. اغلب افراد در حین تزریق هیچ گونه مشکلی نخواهند داشت اما در برخی از موارد عده ای دچار حساسیت، قرمزی، کبودی و در موارد نادر دچار احتباس مایعات در بدن، درد سینه ها و کج خلقی می شوند. بعلاوه تزریق داروهای هورمونی ممکن است سبب نامنظم شدن قاعدگی در سیکل های بعدی قاعدگی شود.

  • کیست تخمدان

بروز کیست تخمدان، برای حدود ۱ درصد از زنان اهدا کننده تخمک گزارش شده است.

  • سندرم تحریک بیش از حد تخمدان ها

در برخی از موارد، اهدا کننده دچار سندروم تحریک بیش از حد تخمدان و عوارضی نظیر کم آبی بدن، آسیب کلیه ها، تجمع مایعات در اندام ها و اختلالات لخته شدن خون می شود. در واقع برای انجام عمل تخمک کشی، هورمون های تحریک تخمدان به فرد تزریق می شود تا تخمدان بتواند چندین تخمک رها کند. اگر بدن فرد اهدا کننده نتواند هورمون های تزریقی را کنترل کند ممکن است دچار حساسیت شده و سلامتی فرد در معرض خطر قرار گیرد.

  • خطرات حین عمل تخمک کشی

در صورتی که فرد برای انجام عمل تخمک کشی به مراکز غیر معتبر یا پزشکان کم تجربه مراجعه کند، احتمال بروز آسیب به روده ها، مثانه، عروق اطراف تخمدان و آسیب به اعضای مجاور تخمدان ها افزایش می یابد. برای کسب اطلاعات بیشتر درمورد مراقبت های قبل و بعد از عمل تخمک کشی اینجا کلیک کنید.

تخمک اهدایی و درمان ناباروری
  • گُر گرفتگی

از جمله عوارض تزریق هورمون های تحریک کننده تخمدان، گر گرفتگی، عرق کردن، اضطراب، خشکی واژن، بی خوابی، ضربان قلب سریع و احساس گرمای شدید می باشد.

  • افسردگی و مشکلات روانی

برخی از اهدا کنندگان تخمک پس از اتمام پروسه، دچار افسردگی می شوند. توصیه می شود فرد قبل از اقدام برای اهدا از لحاظ روانی خود را آماده کند.

  • سرطان دستگاه تناسلی

مطالعات نشان می دهد اهدای تخمک به دفعات می تواند احتمال بروز سرطان های زنانه را افزایش دهد. چرا که فرد در حین پروسه اهدا مقدار زیادی داروی هورمونی مصرف می کند.

درصد موفقیت آی وی اف با تخمک اهدایی

استفاده از تخمک اهدایی یکی از راه‌های درمان ناباروری است که میزان موفقیت آن به عواملی همچون کیفیت تخمک، کیفیت اسپرم، آمادگی رحم، نداشتن مشکلات ژنتیکی، سن فرد اهداکننده و نیز تعداد رویان‌های منتقل‌شده بستگی دارد. معمولاً در ۵۰ درصد موارد، با استفاده از تخمک اهدایی تازه می‌توان بارداری موفقی را تجربه نمود که این شانس درصورت استفاده از تخمک‌های فریزشده، تاحدودی کاهش می‌یابد. با این حال، اگر زوج دریافت‌کننده تخمک قصد بارداری مجدد در سال‌های آینده را داشته باشند، تخمک‌های اضافی اهداکننده پس از باروری فریز می‌شوند. این امر کمک می‌کند که در بارداری‌های بعدی زوج گیرنده، پیوند ژنتیکی در میان فرزندان برقرار بماند.

لازم به ذکر است که در حالت طبیعی نیز بسیاری از رویان‌ها به دلیل وضعیت غیرطبیعی و اختلالات ژنتیکی موجب شکست بارداری می‌شوند و به نتیجه نمی‌رسند. درواقع با انتقال رویان تشکیل‌شده در آزمایشگاه به رحم زن و قراردهی آن در محل مناسب، باز هم ممکن است که تخم یا زیگوت تبدیل به جنین نشود و نطفه به صورت سقط جنین از بدن خارج گردد. از آنجایی که احتمال وقوع این حادثه در هر سیکل ۵۰ درصد می‌باشد، گاهی زوج نیاز به تکرار درمان خواهند داشت و باوجود افزایش زمان و هزینه‌ها، نباید امید خود را از دست دهند.

آی وی اف با تخمک اهدایی

بانک تخمک اهدایی

از آنجایی که همواره تعدادی رویان اضافی جهت فریز نمودن به دست می‌آید، این رویان‌ها در مجموعه‌ای به نام بانک تخمک ذخیره می‌شود. عواملی مانند بالا رفتن سن بارداری در زنان و آغاز روند پیری و افت کیفیت تخمک‌ها، موجب شده که بسیاری از زنان با انجماد تخمک‌های خود شانس حاملگی موفق در آینده را به دست آورند. فریز تخمک پیش از انجام شیمی‌درمانی در زنان مبتلا به سرطان نیز اهمیت دارد؛ چراکه گاهی داروهای شیمی‌درمانی باعث یائسگی زودرس زنان می‌گردد. منظور از یائسگی، به اتمام رسیدن تخمک‌های ذخیره در تخمدان بانوان است که از بدو تولد مقدار ثابتی دارد و به مرور زمان در طول عادت ماهانه تمام می‌شود. باید دانست که جهت ذخیره تخمک، رویان‌ها تحت انجماد سریع قرار می‌گیرد و بدون آسیب دیدن غشای سلولی آن‌ها، در دمای ۲۰۰ درجه زیر صفر نگهداری می‌شود. اهدای تخمک‌های فریزشده در هر زمانی امکان‌پذیر است؛ اما باید توجه داشت که بارداری بدین طریق، ریسک چندقلوزایی و زایمان زودرس یا سقط را افزایش می‌دهد.

چگونگی استفاده از بانک تخمک اهدایی

روند استفاده از ذخیره بانک نخمک به این صورت است که ابتدا معاینات اولیه و بررسی سوابق پزشکی و خانوادگی زوجین صورت می‌گیرد و سپس آزمایش‌هایی جهت انتخاب بانک اختصاصی تخمک منطبق با نیازها و خواسته‌های زوج انجام می‌شود. با خارج نمودن تخمک موردنظر از حالت انجماد و انجام لقاح با اسپرم در آزمایشگاه، پس از ۳ الی ۵ روز رویان به رحم دریافت‌کننده انتقال می‌یابد. گاهی بیش از یک سیکل درمان برای رسیدن به بارداری موفق لازم می‌باشد و درصورت لزوم می‌توان از روش‌های انجماد بافت بیضه، انجماد بافت تخمدان و بانک اسپرم هم برای بهبود نتایج استفاده کرد.

هزینه تخمک اهدایی چقدر است؟

هزینه و قیمت نهایی استفاده از روش تخمک اهدایی به عوامل مختلفی مانند کلینیک محل درمان، تعداد دفعات لازم برای تکرار درمان، قیمت داروهای استفاده‌شده و… بستگی دارد. به علاوه، درصورت فریز تخمک‌های اضافی در مرتبه اول و استفاده از آن‌ها در بارداری‌های آینده، بخشی از هزینه‌های مربوط به تزریق داروهای تحریک تخمدان حذف می‌شود. برای اطلاع هزینه درمان ناباروری با استفاده از تخمک اهدایی می‌توانید به مطلب هزینه های درمان ناباروری مراجعه کنید یا با ما در تماس باشید.

تماس با ما

برای دریافت هرگونه مشاوره و راهنمایی درباره درمان ناباروری در یزد با ما تماس بگیرید:

۰۳۵۳۷۲۸۳۰۹۰ داخلی ۲۳۰

اهدای تخمک در یزد

یکی از جدیدترین و پیشرفته‌ترین روش‌های درمان ناباروری، کمک گرفتن از فناوری‌های نوین زیستی برای اهدای تخمک یا جنین از یک زوج به زوج نابارور دیگر است که امروزه در مراکز درمانی ایران و به‌ویژه یزد، برای درمان زوج‌های زیادی استفاده می‌شود. از مهم‌ترین مراکز درمانی کشور در این زمینه، می‌توان به «پژوهشکده علوم تولید مثل یزد» و همچنین «بیمارستان تخصصی زنان، زایمان و مادر یزد» اشاره کرد که از پیشتازان توسعه روش‌های درمان نازایی در ایران به شمار می‌رود و خدماتی همچون درمان ناباروری با فناوری اهدای تخمک، تکنیک آی‌وی‌اف (IVF)، میکرواینجکشن و… را ارائه می‌دهد.

روند روبه‌رشد و موفقیت‌آمیز اهدای تخمک در یزد، آمار بالایی از نتیجه‌بخش بودن درمان‌ها ارائه داده و مراکز تخصصی این استان را به‌عنوان مرجع اصلی و ممتاز درمان‌های ناباروری از طریق روش‌های جایگزین نظیر اهدا تخمک در سطح کشور و منطقه مطرح ساخته است و پذیرای مراجعانی از شهرها و کشورهای مختلف، برای فرزندآوری با این شیوه‌های نوین هستند.

اگر تمایل دارید از روش تخمک اهدایی در مراکز درمان ناباروری یزد استفاده کنید، بر روی دکمه زیر کلیک نمایند.

مطالب پیشنهادی

افزودن دیدگاه